Menu
Sterke Erven Logo
21

UPDATE: Foto’s: Rassenshows dit jaar vooral in teken van tegenvallende oogst

2108 min
De handelshuizen houden deze week hun jaarlijkse rassenshows, waar ze hun bestaande en toekomstige rassen presenteren aan klanten uit binnen- en buitenland. Dit jaar staan de shows vooral in het teken van de tegenvallende oogst als gevolg van het extreme groeiseizoen. Wat zijn de gevolgen voor het uitgangsmateriaal voor volgend jaar? Hoe spelen de kweekbedrijven in op deze omstandigheden? Akkerwijzer maakte een rondje langs een aantal bedrijven.
Na tal van andere landen in de afgelopen jaren stond de Agrico-locatie in Bant dit jaar geheel in het teken Oekraïne. Agrico-directeur Jan van Hoogen: „De aardappel is hier het belangrijkste AGF-gewas. Wat productie betreft staat Oekraïne op de vijfde plaats in de wereld na China, India, Rusland en de Verenigde Staten. De meest geteelde aardappelrassen zijn Riviera, Arizona, Evolution, Picasso, Rudolph, Constance, Esmee en Arsenal.” Beeld:
De 20 procent kleinere aardappelopbrengst leidt tijdens de rassenshow tot veel vragen van buitenlandse klanten, zegt directeur Gerard Backx van HZPC. „Ze vragen zich af of er wel voldoende pootgoed beschikbaar is.” Duidelijk is dat er niet genoeg is voor iedereen en dat leidt tot flinke discussies. „We proberen het op te lossen door waar mogelijk andere rassen of maten te leveren.” Voor de eigen telers is er van de meeste rassen voldoende pootgoed beschikbaar. Wel leidt het hoge percentage klasseverlagingen in de nacontrole - ruim 25 procent - tot extra zorgen over de beschikbaarheid van voldoende materiaal in de hoogste klassen. Dit zal er waarschijnlijk toe leiden dat de nieuwe rassen de komende jaren minder snel in areaal zullen groeien dan aanvankelijk verwacht. Beeld:
Van Rijn richt zich met een breed scala aan variëteiten onder meer op de klanten die op zoek zijn naar speciale kwaliteiten in verschillende niches. Beeld:
Op de rassendagen ook het Duitse aardappelteelt- en vermeerderingsbedrijf Norika. De onderneming heeft zijn roots in de voormalige DDR. En dat is volgens directeur Tigran Richter de reden dat Norika, dat sinds 1990 op de Europese aardappelmarkt actief is, nog geen breed palet fritesaardappelen in het programma heeft zitten. „In de DDR werd niet of nauwelijks industriefrites gegeten”, aldus Richter. Norika heeft in dit segment nu de rassen Linus en Norika. Voor de thuisbakkers is er het ras Alegria. Beeld:
Bij The Potato Company in Emmeloord staat het hele rassenscala met de oogstresultaten van drie Europese proefveldlocaties - Norfolk (VK), Bologna (IT) en Mericourt (FR) - overzichtelijk in de hal. Ook hier komen de extreme zomermaanden meteen bovendrijven. Volgens buitendienstmedewerker Jos de Witte zijn de onderlinge opbrengstverschillen in Nederland dit jaar heel groot. „Ik heb nog nooit zo'n jaar meegemaakt. De range varieert van 20 tot 60 ton bruto. Het is echter niet aan een bepaald ras of een bepaalde regio te hangen. Vanwege beduidend minder phytophthora hebben de bio-telers het dit jaar verhoudingsgewijs goed gedaan.” Beeld:
Het is een samenloop van omstandigheden die er voor zorgt of een ras het goed of minder goed gaat doen, meent directeur Peter van Eerdt van Danespo Holland. „Neem alleen al het onderscheid tussen wel of niet beregenen in een droog groeiseizoen.” Hij ziet de effecten op de groei als een vorm van natuurlijke selectie. „Als een ras het een paar jaar minder goed doet, valt hij vanzelf weg, omdat er minder vraag naar komt.” Voor veredelaars is het van belang om alle resultaten van de proefvelden goed op te slaan, zeker in extreme jaren zoals 2018. „Elk ras dat gevoelig is voor doorwas hebben we dit jaar gezien.” De oogst tekent zich ook bij het Deense handelshuis door kleine knollen. „Tal is er wel, het zijn de kilo’s die ontbreken.” Om alle klanten te kunnen bedienen, is het handelshuis naarstig op zoek naar de beste partijen. Maar dat valt nog niet mee, ook gezien het hoge percentage verlagingen in de nacontrole. „Hoe dit uitpakt, is ook voor ons nog even afwachten.” Beeld:
Het is lastig om snel in te spelen op structurele veranderingen in het weer tijdens het groeiseizoen, zegt algemeen directeur Florimond Desprez van het Franse handelshuis Germicopa. Het is al langere tijd een belangrijk onderdeel in het kweekprogramma, maar het blijft altijd een beetje afwachten welk ras het goed zal doen. Dit jaar viel vooral het ras Malou positief op, zegt Desprez. „Malou blijft het onder extreme omstandigheden goed doen, het heeft mooie opbrengsten gerealiseerd.” Malou is een laat ras, en die eigenschap maakte dit jaar het verschil, meent hij. „De trend is dat telers meer kijken naar vroege rassen. Maar dit jaar hebben vooral de latere rassen het goed gedaan, die overleefden lang genoeg om het te kunnen volhouden tot de neerslag.” Wat dit voor de toekomst gaat betekenen? Lastig, vindt Desprez. „Gaan telers in de toekomst kiezen voor vroege of juist de latere rassen? Ik weet het niet. Feit is in ieder geval dat in extreme jaren de latere rassen het beter doen.” Beeld:
De export wordt lastig dit jaar, zegt Maarten Kuijsten van Europlant. „Er is beduidend minder.” Europlant probeert dit op te lossen door goed te kijken naar mogelijkheden om te schuiven, hetzij in rassen, hetzij in hoeveelheid. „Maar er zullen afnemers teleurgesteld worden.” Voor zijn eigen telers heeft Europlant voldoende pootgoed beschikbaar, zegt Kuijsten. Het is voor kweekbedrijven niet eenvoudig om tijdig in te spelen op droogte. Ook Europlant zegt rassen in zijn pakket te hebben die er wel tegen kunnen, zoals het nieuwe ras Karelia. „Een robuust ras met een goed loofapparaat. Een succesvolle combinatie dit jaar.” Beeld:
Volgens Jan-Eric Geersing van Caithness Potatoes heeft de extreme zomer zeker ook in de pootgoedteelt behoorlijk zijn sporen nagelaten, met doorwas en schurft als zichtbare gevolgen. „Maar doordat de phytophthoradruk relatief laag was, is 2018 voor de bio-telers verhoudingsgewijs beter geweest”, zo laat Geersing weten. Voor de biologische markt zet Caithness Potatoes met Cammeo, Celine, Passion en Tentation een kwartet robuuste rassen prominent in de etalage. „Het ras Cammeo is ons vlaggenschip en absoluut resistent tegen phytophthora.” Beeld:
Het probleem van het afgelopen groeiseizoen laat zich ook bij handelshuis Den Hartigh duidelijk zien. Waar de kistenrijen met de op klei en zware klei geteelde aardappelen strak naast elkaar in het gelid staan, vertoont de rij met de op zand geteelde rassen hiaten. Bernard Krijger van Den Hartigh: „De rij op zand is niet compleet omdat de oogst bij sommige rassen door de droogte is misgegaan. Virus, schurft en opbrengst zijn de dingen waar we dit jaar door gebeten worden.” Beeld:
De droogte heeft dan wel voor een lagere opbrengst gezorgd, de prijzen liggen dit handelsseizoen beduidend hoger. Lammert Buwalda van Royal ZAP/Semagri Holland schat het percentage zo'n 10 tot 20 procent hoger. „En dat is in het buitenland op dit moment geen probleem. Behalve Engeland en dat komt door de concurrentie die we daar hebben vanuit Schotland. Onze transportkosten zijn nu eenmaal hoger.” De pootgoedopbrengsten liggen dit jaar volgens Buwalda naar schatting zo'n 20 procent lager. Beeld:
Bij Schaap Holland ligt de focus dit jaar onder meer op Valencia, een middenlaat ras voor de (frites)verwerkende industrie. Een gewas dat volgens het handelshuis wel iets vatbaar is voor phytophthora-infectie in het loof en knol. Een normaal spuitregime tegen phytophthora is voldoende. Behalve het pootgoed, hier ook aandacht voor de verschillende verpakkingsmogelijkheden en voor de bezoekers een vers Valencia-frietje op de vuist. Beeld:
Handelshuis Stet Potato hanteert een duidelijke opdeling in twee segmenten: vers en verwerking. Jhonatan Bringas Dimitriades, Sales Manager Fresh: „Door de extreem droge zomer, zo is mijn verwachting, is er dit jaar zo'n 15 tot 20 procent minder pootgoed. Het probleem dit jaar is naast de lagere opbrengst ook de maatverhouding met heel veel kleintjes.” Het feit dat de prijzen momenteel beduidend hoger liggen dan andere jaren, is volgens de salesmanager geen handelsobstakel. „Wij hebben loyale klanten en ik denk dat deze prijsverhoging niet echt een probleem is om te verkopen. Het is zeker een uitzonderlijk jaar, eentje wat wij nog nooit hebben meegemaakt. Dit biedt uitdagingen.” Beeld:
Handelsbedrijf De Nijs in het Noord-Hollandse Warmenhuizen is sinds 1956 actief als handelsbedrijf. Over afgelopen seizoen is directeur Michel de Nijs kort en bondig: „Dramatisch door de droogte. De opbrengsten schat ik zo'n 20 procent lager en daarbij komen dan ook nog de afkeuringen en verlagingen. Dit schat ik op 10 procent, dus in totaal zo'n 25 tot 30 procent minder pootgoed.” Volgens De Nijs is de vraagmarkt met dit volume niet helemaal te bedienen. „Er is zeker weinig ruimte voor nieuwe klanten. Aan de andere kant moet ik wel zeggen, met drie maanden geen druppel water vind ik het knap dat we nu nog zo'n aardappelen hebben.” Beeld:

Beeld: Ruud Jacobs, Fenneke Wiepkema

Tags
AkkerbouwPootaardappelenConsumptieaardappelenZetmeelaardappelen
Bekijk ook
Van Hoogen: ‘Hoeveelheid pootgoed beschikbaar voor export fors kleiner’
Overzicht: rassenshows van aardappelhandelshuizen
Rassenshows zijn een goede bron van informatie
12
Presentatie nieuwe en bestaande rassen tijdens rassenshows
Agrico: Crispr-Cas is een gesloten boek
Sterke Erven © 2026 Uitgave van Agrio Uitgeverij B.V.