Menu
Sterke Erven Logo
19

'Meer arbeidsvreugde na overstap naar scharrelvleeskuikens'

1905 min
„Ik heb nu veel meer plezier in het houden van kuikens”, vertelt Niek van den Borne uit het Brabantse Reusel. Hij schakelde acht jaar geleden om van reguliere naar scharrelvleeskuikens. De lagere bezetting en de andere genetische eigenschappen van het kuiken zijn de belangrijkste verschillen volgens de scharrelvleeskuikenhouder.
Niek (58) en Janny (55) van den Borne houden in Reusel 39.600 scharrelvleeskuikens in drie identieke stallen. Voorheen hielden ze hier 75.000 reguliere vleeskuikens. Door de omschakeling daalde de bezetting drastisch want die mag inclusief uitloop maximaal 25 kilogram kuikens per vierkante meter zijn.
De pluimveehouder zet nu inclusief uitloop 10,3 scharrelvleeskuikens per vierkante meter op en exclusief uitloop 12,6.
Nieuwsgierig gaan de scharrelvleeskuikens naar buiten als Niek van den Borne uit het Brabantse Reusel de schuiven opentrekt.
Iedere dag trekt de pluimveehouder ’s morgens de schuiven open en doet hij die ’s avonds weer dicht. De kuikens moeten minimaal 10 uur per dag in de overdekte uitloop kunnen lopen. Hij gebruikt dit hek als hulpmiddel om te zorgen dat de kuikens ’s avonds weer naar binnen gaan.
Volgens het concept is het verplicht dat de kuikens na drie weken over overdekte uitloop beschikken. „Als het hard waait gaan er minder kuikens naar buiten want daar hebben ze een hekel aan. Wat dat betreft zijn het net mensen”, zegt de vleeskuikenhouder.
Het scharrelvleeskuikens concept heeft één ster van het ‘Beter Leven keurmerk’ van de Dierenbescherming doordat het aan deze welzijnseisen voldoet: lagere bezetting, overdekte uitloop, daglicht, strobalen in de stal en dagelijks graan strooien. Het concept voldoet daarmee aan EU wetgeving voor scharrelvleeskuikens.
De pluimveehouder investeerde in lichtplaten omdat daglicht verplicht is volgens het concept. „Na de omschakeling in april 2010, moest ik tot februari 2011 wachten voordat de vergunning voor de uitloop rond was. Daarom hield ik de eerste maanden minder scharrelvleeskuikens dan nu”, blikt Van den Borne terug.
„Binnen het concept moet je, je houden aan de eisen”, vertelt de pluimveehouder. Zo is overdekte uitloop verplicht en moet de uitloop over een betonnen vloer beschikken en windbreekgordijnen. Ook mag het muurtje van de uitloop niet hoger dan 40 centimeter zijn. Net als reguliere vleeskuikenhouders moet hij ook voldoen aan het Besluit Huisvesting daarom kocht hij nieuwe kachels, zodat de ammoniakuitstoot daalde.
Binnen het concept kijkt ketenregisseur Plukon of de vraag stijgt en pas daarna wordt gezocht naar pluimveehouders die om willen schakelen. „Zo moet het ook en niet andersom”, stelt Van den Borne. Het kippenvlees wordt voor bijna 95 procent door de Albert Heijn verkocht. „De kipfilet is ongeveer 30 procent duurder dan reguliere kipfilet”, vertelt Van den Borne.
De pluimveehouder moest in het begin even wennen aan de scharrelvleeskuikens, maar heeft het houden van deze kuikens nu onder de knie. Vanaf de opstart in 2007 zat hij een studieclub met vleeskuikenhouders uit het Zuiden die waren omgeschakeld. De studieclub bestond destijds uit 7 pluimveehouders. Van elkaar konden ze veel leren.
„Een goede opvang van de kuikens in de eerste week is cruciaal en nog belangrijker dan bij reguliere kuikens”, zegt hij. „De kuikens zijn ongeveer 5 gram lichter dan reguliere eendagskuikens omdat ze van kleinere, zogenaamde mini-moederdieren komen. Daarom moet de temperatuur iets hoger zijn dan bij reguliere eendagskuikens en moet je hier nog alerter op zijn”, licht hij toe.
„Ook ventileer je tijdens een koppel al gauw teveel omdat je niet gewend bent dat er zo weinig dieren in de stal zitten”, vertelt de pluimveehouder. Aangezien hij nu minder ventileert tijdens een koppel, daalde het stroomverbruik op zijn bedrijf aanzienlijk. Het totale gasverbruik bleef gelijk, maar verdubbelde bijna per dierplaats omdat het aantal dieren bijna halveerde.
De technische resultaten bij Van den Borne zijn stabiel. De uitvalt is met gemiddeld 1,5 procent zeer laag. „Vanwege de drogere mest is mijn gemiddelde score op voetzoollaesies is 1. Meestal is die 0 en soms 2”, vertelt hij met een glimlach. De voederconversie is hoger dan bij reguliere vleeskuikens en ligt bij hem teruggerekend op 1.500 gram tussen de 1,67 en 1,75.
De scharrelvleeskuikens moeten minimaal 56 dagen oud worden en uitladen is verboden. Zijn slachterij wil kuikens die gemiddeld tussen de 2,35 en 2,45 kilogram wegen en werkt met een gewichtsstaffeling.
Door de stabiele technische resultaten is het inkomen van de scharrelvleeskuikenhouder nu stabieler. Bij reguliere kuikens kende zijn inkomen meer pieken en dalen, doordat hij wel eens technisch zeer goede of mindere koppels had.
„Als je technisch goed draait en de opbrengstprijzen hoog zijn, kun je meer verdienen met reguliere kuikens. Maar als je een mindere koppel hebt zitten, kun je daar ook aan verliezen en die mindere koppels heb ik nu minder” verklaart de pluimveehouder.
De Brabander vindt wel dat reguliere vleeskuikens moeten blijven bestaan in Nederland omdat maar een gedeelte van de consumenten het duurdere concept kippenvlees wil of kan betalen. „Laat de markt zijn werk maar doen”, zegt hij.
Nadat hij in januari van dit jaar de asbestdaken van alle drie stallen liet vervangen, zien deze er dankzij de glimmende nieuwe golfplaten weer als nieuw uit.
Lees zaterdag 7 maart het ondernemersverhaal van Niek van den Borne in de regionale agrarische vakbladen Vee & Gewas en Veldpost en zaterdag 14 maart in Stal & Akker.

Beeld: Ellen Meinen

Tags
PluimveeMarktStalinrichtingPolitiekRegelgevingNoord-Brabant
Bekijk ook
Vleeskuikenhouders Niek en Janny van den Borne uit Reusel ontvangen lintje
Sterke Erven © 2026 Uitgave van Agrio Uitgeverij B.V.