Kaas inzet in langslepend vliegtuigconflict VS en EU

Het geschil dateert al uit 2004. Het transatlantische vliegtuigconflict wordt uitgevochten via de WTO en is inmiddels bij de Appelant Body beland, het Beroepslichaam, feitelijk de hoogste rechtbank van de wereldhandel. De zaak omvat duizenden pagina's met wederzijdse bevindingen - een zware zaak voor de reeds overbelaste WTO.

De Europese Unie beticht de Verenigde Staten ervan Boeing te bevoordelen via onder meer forse belastingvoordelen. Eind maart oordeelde de Appelant Body dat de staat Washington (met haar belastingvoordelen van circa 100 miljoen dollar per jaar voor Boeing) de verkoop van Airbus had benadeeld.

Extra heffingen

Andersom betichten de VS de EU van ongeoorloofde miljardensubsidies aan Airbus. In mei vorig jaar concludeerde de Appellant Body dat de Europese steun aan Airbus nog niet volledig in lijn is met de WTO-regels. Dit betekent dat de VS extra heffingen mag opleggen op importproducten vanuit de EU, ter hoogte van de geleden schade. Er loopt een arbitragezaak om vast te stellen hoe groot deze schade precies is. Een uitspraak wordt verwacht in de zomer van 2019, meldt minister Sigrid Kaag van Buitenlandse Zaken vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. De EU is intussen een procedure gestart om aan te tonen dat de steun aan Airbus tegenwoordig wél WTO-conform is. Een uitspraak in deze zaak wordt eind 2019 verwacht.

Tegelijkertijd betekent de uitspraak van het Beroepslichaam in de zaak tegen de VS dat ook de EU op termijn extra heffingen mag opleggen. Een arbitragepanel zal eerst de hoogte van de geleden schade vaststellen. Een uitspraak wordt niet eerder dan het voorjaar van 2020 verwacht.

Oog om oog, tand om tand

Tot nog toe heeft het conflict nauwelijks invloed gehad op de handelsrelatie tussen de EU en de VS. Maar de strijdende partijen zijn nu in een 'oog om oog, tand om tand' situatie verzeild geraakt. De EU heeft inmiddels eveneens een lijst aangelegd met producten waarop het extra heffingen overweegt, te beginnen met levende zoetwater-siervissen. Deze lijst spiegelt de Amerikaanse lijst in omvang en is vooral bedoeld om de Amerikanen te bewegen met de EU te onderhandelen over een oplossing, aldus minister Kaag. „Lukt dit niet, dan kan de EU extra heffingen opleggen op de import uit de VS, zodra de hoogte van de schade is vastgesteld.”

Nederland heeft een brede en sterke band met de VS, aldus minister Kaag. „Het is in het belang van Nederland en van de EU om met de VS tot een oplossing te komen over de wederzijdse steun aan Airbus en Boeing. De EU en de VS zijn niet gebaat bij additionele heffingen op de import over en weer. In Brussel zal ik daarom oproepen om met de VS tot een vergelijk te komen om zo hogere tarieven te beperken of te voorkomen. “