Foto’s: Volop discussie over kringlooplandbouw tijdens Focus on Farming

De visie van Van Ittersum richt zich op de pijlers dat de landbouw zich volledig richt op het produceren van voeding voor menselijke consumptie en dat de productie van reststromen zoveel mogelijk vermeden moet worden, dan wel slim teruggebracht moeten worden in het systeem. Zo kunnen dieren bijdragen aan het omzetten van voor mensen onverteerbare biomassa in hoogwaardig voedsel: melk, kaas, eieren, vlees. Niet alle kringlopen zijn te sluiten, maar de kringlopen die de bodem en nutriënten betreffen, zullen zeker gesloten moeten worden, omdat anders met name fosfaat in een hoog tempo opraakt.

Allereerst vergt de manier van kringloopdenken bewustwording van ons voedselcomplex, niet alleen wat betreft landbouw, maar ook als consument. In een kringlooplandbouwexperiment in Noord Holland blijkt tot nu toe dat de opbrengsten per hectare met de helft naar beneden gaan, indien de kringloop op bedrijfsniveau wordt gesloten. Dit betekent dat voedsel daadwerkelijk veel duurder moet worden, wil de Nederlandse landbouw economisch rendabel blijven. Kritische kanttekening vanuit het publiek hierbij was of de Nederlandse consument zich hier iets van aantrekt, of toch pakt naar de goedkopere, niet-circulair gesloten producten die in het schap liggen.

Het beeld dat de kringloop op bedrijfsniveau gesloten dient te worden, is dan ook te smal, aldus Van Ittersum. De stip op de horizon ligt wat hem betreft verder dan dat: misschien op landelijk niveau, of West-Europees? Echter spreekt de landbouwminister zich hier tot nu toe nog altijd niet over uit.