Subsidie voor Limburgs project ‘Slim Bemesten’

Akkerbouwers en melkveehouders in Zuid-Limburg hebben een projectplan opgesteld om met maatwerk en boerenverstand de nitraatbelasting in het bodemvocht terug te dringen en zo te voldoen aan normen uit de Europese Nitraatrichtlijn. Hun denkwijze sluit beter aan op de landbouwpraktijk.

Verdere aanscherping ongewenst

In Zuid-Limburg wordt de Europese norm van 50 mg nitraat per liter bodemvocht lang niet op alle percelen gehaald. Een verdere aanscherping van de normstelling voor stikstof is een ongewenste oplossing, omdat het de gewasopbrengsten in gevaar brengt en de weerbaarheid van de bodem verder laat dalen. Aanscherping van de normen is verder onwenselijk, omdat het de agrarische ondernemers, die zich optimaal inspannen om de Europese normen te halen, niet beloont voor hun inspanning. Beloning van deze ondernemers is een belangrijke impuls om normen te halen. Uit projecten als Duurzaam Schoon Grondwater kan worden geconcludeerd dat een maatwerkaanpak, waarbij aan- en afvoer van mineralen op perceelsniveau meer in balans wordt gebracht en waarbij extra organisch stof wordt aangevoerd, de nitraatbelasting vermindert en de Europese norm overal binnen bereik brengt.

Beloningssysteem

Kenmerk van het project 'Slim Bemesten' is dat er wordt gewerkt met een beloningssysteem. Agrariërs die de norm halen, kunnen van het rijk tot 20 procent meer stikstofgebruiksruimte krijgen. De achtergrond is dat een positieve prikkel altijd beter werkt en de naleving eenvoudiger maakt. Zo wordt aangetoond dat voldaan kan worden aan de nitraatrichtlijn bij een stikstofgebruiksruimte die beter aansluit bij het landbouwkundig advies voor grasland en akkerbouwgewassen. LNV onderschrijft dit, maar kan niet aan de vraag voldoen om in de jaren 2019-2020 de overschrijding van de stikstofgebruiksnorm niet met kunstmeststikstof maar met dierlijke mest te mogen invullen. LNV verwijst daarbij naar de Meststoffenwet, die zich daar tegen verzet.

Nitraatrichtlijn

Het Zesde Actieprogramma Nitraatrichtlijn (2018-2021) zegt dat een regionale aanpak voor naleving van de Nitraatrichtlijn in toenemende mate nodig is. Het project Slim Bemesten beoogt het op bedrijfsniveau zodanig sturen van een bedrijfs- en mineralenmanagement dat gewasopbrengst en -kwaliteit op peil blijven en gelijktijdig aan de doelstelling van de Nitraatrichtlijn op het gebied van waterkwaliteit wordt voldaan. LNV onderstreept dat de resultaten van de afgelopen drie jaar er veelbelovend uit zien. Het streven is uiteindelijk te komen tot een eenvoudig hanteerbaar managementmodel voor brede toepassing op de lössgronden.