Update: Drenthe en Groningen stemmen voor dertig procent afroming externe saldering

Gedeputeerde Staghouwer van provincie Groningen meldt: “De afgelopen weken heb ik goed geluisterd naar de sectoren. Hun zorgen en aandachtspunten heb ik duidelijk naar voren gebracht in de gesprekken met de minister. In de nieuwe beleidsregel kost innovatie geen salderingsruimte meer en de koppeling met fosfaat- en dierrechten is losgelaten. Ook zijn veel overbodigheden die tot onduidelijkheid leidden weggenomen. Met als resultaat regels die beter aansluiten bij de uitgangspunten die we samen geformuleerd hebben: geen stijging van de stikstofdepositie in natuur, duidelijk perspectief voor alle sectoren en vergunningen die voor de rechter overeind kunnen blijven."

De uitslag van stemming in beide provincies is weinig verrassend. Vorige week gaven provincie Drenthe en Groningen al aan achter de landelijke afgesproken regels te staan, in een gezamenlijke brief van het Interprovinciaal Overleg (IPO), om de stikstofuitstoot te verminderen. Beide provincies zeggen dat ze hebben ingezet op eenduidige beleidsregels van Rijk en provincies, die juridisch houdbaar zijn en waarover overleg mogelijk was met belangengroeperingen uit de Drentse samenleving.

Afroming onacceptabel

Over de nieuwe beleidsregels en de gehele stikstofaanpak is de afgelopen weken intensief gesproken. Zowel met het Rijk en provincies, als met landbouw-, bouw- en natuurpartijen, maar met de korting van 30 procent bij extern salderen lijkt ze niet daadwerkelijk naar de landbouw te hebben geluisterd. Voor menig veehouder betekent dit dat ze hier financieel nadelig gevolgen van ondervinden. LTO stelde al eerder als hard standpunt dat afroming van 30 procent onacceptabel en zegt bereid te zijn om op dit punt juridische procedures te starten. Drenthe geeft aan dat de regels juridisch zijn getoetst in voorbeeldsituaties, aangedragen door de verschillende provincies. De koppeling met dierrechten, een ander heikel punt van de veehouders, is op basis van gezamenlijk afspraken van provincies, de losgelaten en veehouders mogen de vergunde stikstofruimte van stallen die daadwerkelijk zijn gebouwd en in gebruik zijn genomen inzetten voor nieuwe ontwikkelingen. De koppeling met dier- en fosfaatrechten bleek voor verwarring te zorgen.

Intern salderen

Bij intern salderen maakt een bedrijf voor uitbreiding of nieuwe ontwikkelingen stikstofruimte vrij op de eigen locatie, binnen de vergunde en feitelijk gerealiseerde capaciteit. Hierbij zijn een aantal uitzonderingen mogelijk. Bedrijven die hun bedrijfsvoering voortzetten zonder wijziging of vernieuwing van hun bedrijf waarvoor een nieuwe natuurvergunning nodig is, behouden de mogelijkheid om de volledig vergunde activiteit uit te voeren. Voor projecten die niet leiden tot een verhoging van de stikstofuitstoot is geen vergunning nodig.

Drenthe denkt dat met de nieuwe beleidsmaatregelen de vergunningverlening in het kader van de Wet natuurbescherming weer op gang komt. Provincies en Rijk zijn het eens over beleidsregels die de uitstoot van stikstof op beschermde natuur verlagen en tegelijkertijd vergunningen voor bouw- en wegenprojecten of innovaties bij landbouwbedrijven weer mogelijk maken.

Gebiedsgerichte aanpak

In de eerste maanden van 2020 moet duidelijk worden hoe daling van stikstofdepositie in de verschillende gebieden in Drenthe vorm krijgt. „Te veel stikstof is slecht voor de natuur en Nederland kent veel functies op een klein oppervlak”, geeft gedeputeerde Henk Jumelet aan. „Er is een nieuwe balans nodig tussen beschermde natuur en ruimte bieden aan maatschappelijke en economische activiteiten. Dat vraagt iets van alle partijen. In de gebiedsgerichte aanpak kijken we daarom ook met elkaar naar maatwerk, bijvoorbeeld waar het gaat om extern salderen en natuurherstel.”

Groningen geeft aan dat er de komende periode gesprekken worden gevoerd over hoe we de stikstofdepositie verder kunnen terugdringen. Rijk en provincies zijn het er over eens dat er bronmaatregelen nodig zijn om de stikstofdepositie te laten dalen. De komende week wordt het tweede advies van de commissie-Remkes verwacht over beweiden, bemesten en luchtvaart en begin volgend jaar een derde advies over langetermijnoplossingen. De nieuwe beleidsregel treedt op 13 december in werking.