Gangbare scharrelhennen in nieuwe sterstal

2621 januari 2021, 09:5409 min

Mark Janssen bouwde in Venhorst (NB) een nieuwe etagestal die geschikt is voor zowel één ster Beter Leven scharrelhennen als gangbare scharrelhennen. Zijn eerste ronde houdt hij witte, gangbare scharrelhennen in zijn stal. „Ik vind de meerprijs voor een bruin ster-ei te gering. Met witte scharrelhennen draai ik strak. Met één ster Beter Leven hennen is de kans dat het technisch minder draait veel groter omdat het klimaat lastiger te managen is.”

De familie Janssen bouwde een nieuwe etagestal van 24 bij 80 meter volgens de eisen van het één ster Beter Leven keurmerk. De stal is geschikt en vergund voor één ster Beter Leven scharrelhennen en scharrelhennen. Nu, na de nieuwbouw, houdt de familie 110.000 witte scharrelhennen in twee stallen. Daarnaast houdt Janssen in één stal 880 vleesvarkens volgens het één ster Beter Leven keurmerk. Mark verzorgt de varkens. Samen met hun fulltime medewerker verzorgt hij ook de leghennen. Marieke draagt zorg voor het gezin met vier kinderen, doet de administratie en helpt indien nodig eieren afdraaien. Hun vier kinderen zijn 13, 11, 10 en 8 jaar oud. Hun medewerker Michiel begon 10 jaar geleden als weekendhulp en werkt nu 38 uur per week mee op het bedrijf van Janssen. Indien Mark en Marieke op vakantie gaan verzorgt hun medewerker samen de 71-jarige vader van Mark de dieren.

De nieuwe stal staat naast de bestaande twee etage volièrestal uit 2007 die plaats biedt aan 59.000 scharrelhennen.

Janssen koos een volièresysteem van Chore-Time. „Ieder volièresysteem heeft zijn voor- en nadelen. Slechte volièresystemen worden niet meer gemaakt. Dat Beek Montage en Beek Agri uit Wekerom (GD), dat beide van dezelfde eigenaar is, nu zowel de bouw van de stal als inrichting kon doen gaf de doorslag om te kiezen voor dit volièresysteem”, verklaart Janssen. De aanschafprijs van het volièresysteem vindt hij belangrijk maar is niet doorslaggevend. „Het belangrijkste is dat ik technisch goed kan draaien in het volièresysteem. Daar moet de winst vandaan komen. Als een systeem dan 1 of 2 euro duurder is dan van de concurrent vind ik minder belangrijk.” In de 24 meter brede stal (inclusief een inpandige overdekte uitloop van ieder 2,5 meter breed aan beide zijden van de stal) staan vier rijen van het volièresysteem. In hun stal uit 2007 koos hij voor een volièresysteem van een andere aanbieder. Daar is hij vrij enthousiast over. Al ergert Janssen zich er wel aan dat hij een hoge prijs moet betalen voor reserveonderdelen van dat volièresysteem. „Een systeem verkopen is mooi. Ik vind dat stalinrichters ook een goede service moeten leveren na de verkoop van een systeem. Een schappelijke prijs van reserveonderdelen is daar een belangrijk onderdeel van.”

Iedere etage bestaat uit 5 afdelingen omdat er van KAT maximaal 6.000 leghennen per afdeling mogen zitten. Janssen koos voor daglichtramen in het plafond in de etage. Via daglichtramen in de zijkant van de stal komt er te weinig daglicht binnen op de etage, vindt Janssen. Op de begane grond komt het daglicht wel via daglichtramen in de zijwanden binnen.

Zowel op de begane grond als de eerste etage zit aan beide zijden van de stal een inpandige overdekte uitloop van 2,5 meter breed. Zo voldoet Janssen aan de eisen van het één ster Beter Leven keurmerk.

Op de eerste etage zit ook een inpandige uitloop.

Janssen koos voor luchtinlaatventielen met lamellen van Scan Air waarmee de lucht over het systeem te sturen is. „Zo komt er ook voldoende inkomende lucht in het midden van de stal”, licht de leghennenhouder toe. „Als de leghennen in de stal zitten, gaan we zowel de begane grond als de etage uitroken om te kijken of we de stand van de lamellen moeten aanpassen.” In de winter gebruikt Janssen maar de helft van de luchtinlaatventielen. De pluimveehouder koos voor ledverlichting vanwege de lage energiekosten en het goede lichtspectrum.

De pluimveehouder installeerde ook een nevelkoeling in zijn nieuwe stal. In zijn bestaande stal installeerde hij twee jaar geleden ook in nevelkoeling. „Dankzij de nevelkoeling kan ik de staltemperatuur onder de 30 graden Celsius houden indien de buitentemperatuur oploopt tot 38 graden Celsius. Hierdoor blijft de voeropname van de hennen op peil en daardoor de eierproductie ook.”

Janssen liet twee koelpompen voor de nevelkoeling installeren, voor iedere etage één.

De pluimveehouder werkt met onderdrukventilatie in zijn nieuwe stal. „In onze bestaande stal werk ik ook prettig met onderdrukventilatie. Wanneer we de overdekte uitlopen wel gaan gebruiken zullen we de ventilatie even opnieuw onder de loep moeten nemen.” De ventilatoren zitten in de achterwand. Achter de stal zit de drukkamer van de mestdroogtunnel.

De pluimveehouder investeerde ook in een mestdroogtunnel van Strocon. Achter zijn bestaande stal staat sinds een paar jaar ook een mestdroogtunnel. „Op de droogtunnel droogt de mest geforceerd in van 50 procent droge stof naar 75 tot 90 procent droge stof. Doordat we iedere dag mest afdraaien, vindt er minder ammoniakvorming in de stal plaats. Dat merkte ik nadat ik de droogtunnel in de bestaande stal in gebruik nam. De investering in een mestdroogtunnel is fors. Maar deze verdient zich na verloop van tijd terug doordat ik nu geld per ton ontvang voor de mest, terwijl ik voorheen dik betaalde voor de afvoer van mest. Daarnaast zorgt dit systeem voor de reductie van fijnstof doordat de mest als stoffilter fungeert.”

Via mestbanden komt de mest op de droogtunnel terecht.

De gedroogde mest komt in een grote bak terecht, net als bij zijn bestaande stal. De pluimveehouder heeft een eigen oplegger voor het transport van de mest. Met zijn heftruck leegt Janssen iedere dag de bak in zijn eigen oplegger. De groene bakken voor iedere stal liet hij op maat maken voor zijn bedrijf.

Janssen gebruikt Ytong blokken als pikstenen en hangt luzernebalen in ruifjes op. Tijdens het maken van de foto’s op donderdag 7 januari liggen deze in het systeem omdat hij met karretjes jonge hennen door de gangpaden moet rijden. „Hoe gauw de pikblokken opraken en de luzernebalen weg gepikt worden varieert per ronde sterk. Ik heb ook rondes waarin ik de pikblokken maar één of geen enkele keer hoef te vervangen.” Volgens Janssen draait alles om het zo goed mogelijk houden van de darmgezondheid van de hennen. „Daar zit de grootste uitdaging.”

Onder het systeem hangen ledbuizen. De leghennenhouder werkt onder het systeem met strooiselschuiven van Konings, die tevens fijnstof reduceren.

Op de bovenste etage lopen de hennen op een betonplexvloer.

Via trappetjes en springlatten kunnen de hennen makkelijker in het systeem komen. „Witte hennen vliegen zo wel in het systeem. Voor bruine hennen zijn springlatten en trappetjes wel nodig”, weet Janssen.

Op de drinknippellijnen zit een automatisch spoelsysteem. „In mijn oude stal heb ik dat niet. Daar spoelen we normaliter na iedere ronde de drinknippellijnen door en behandelen we deze vooraf met een middel. Indien je vitamines door het water verstrekt, kunnen de drinknippellijnen vettig worden. Daarom is het handig dat ik de drinknippellijnen automatisch kan spoelen. Continue een goede drinkwaterkwaliteit vind ik erg belangrijk.” Pakweg vijf jaar geleden investeerde hij in een elektrolyseapparaat en voegt hij iedere maand anderhalf procent van het middel Nontox toe aan het water. „Dit maakt ziekteverwekkende bacteriën, schimmels, gisten en virussen onschadelijk en breekt een biofilm af in de leidingen.” Janssen is er enthousiast over. Al kan hij niet exact aangeven hoeveel beter hij er technisch door draait.

Via dosators kan Janssen toevoegingen zoals vitamines door het water mengen.

De pluimveehouder investeerde in twee nieuwe zogenoemde Mafa silo’s. „Die zorgen voor dat het voer wat het eerst in de silo is geblazen er ook weer als eerste uit komt. Bij de oude silo’s ontstaat nog ontmenging. Dat moet bij deze silo’s niet meer mogelijk zijn.”

Via eierbanden worden de eieren naar het eierlokaal in de bestaande stal getransporteerd.

Janssen investeerde in een palletizer, de Meggbot van Cobot Automation. „Eieren afdraaien komt iedere dag terug. De palletizer verlicht de arbeid en zorgt er ook voor dat het afdraaien van de eieren sneller gaat.”

Sinds een paar jaar heeft Janssen een koelkelder voor de kadavers. „De energiekosten van een koelkelder zijn laag. Bovendien ziet het er strak uit en verbetert het de uitstraling van mijn bedrijf. Kadervaten aan de weg vind ik geen gezicht. ”

Aan de voorzijde van het bedrijf staat normaal gesproken een tuinhuisje (prieeltje). Hier kunnen burgers een videoreportage bekijken van zijn bedrijf. Langs het bedrijf loopt een fietsroute, die langs de bedrijven in Boekel en Venhorst loopt. Voor zijn bedrijf staat een (promotie)bord met de tekst ‘Het is altijd weer voor een ei.’

Janssen draaide de afgelopen jaren technisch goed. Voordat de nieuwe hennen op zijn bedrijf arriveren, gaat hij normaal gesproken altijd twee keer kijken in de opfok. Vanwege Covid-19 en vogelgriep deed hij dat afgelopen jaar niet. „Als de hennen vier tot zes weken oud zijn, bezoek ik normaliter het opfokbedrijf en vlak voor het overplaatsen ook. Ik spreek dan zaken met de opfokker door zoals het lichtschema, de lichtsterkte en de voergift.” De voerbon van de opfokker stuurt hij altijd door naar zijn voerfabrikant zodat zijn voerfabrikant exact dezelfde voersamenstelling kan maken. Ook verwarmt hij zijn stal altijd minimaal 72 uur op tot 60 graden Celsius voordat de nieuwe hennen arriveren om vogelmijten, vogelmijteitjes en wormen te doden. „Dat is niet goedkoop, maar het loont bij ons wel. Dit is al de derde ronde dat we onze hennen vrij van vogelmijten en wormen zijn. Dat is ook één van de redenen waarom het nu zo goed draait.” Waar Janssen vroeger altijd erg kien was op de prijs van het voer vindt hij dat nu niet meer het belangrijkste. „Ons streven is om onze witte hennen 95 tot 100 weken aan te houden en zoveel mogelijk kilo’s eieren te rapen. Het voer mag best wel iets duurder zijn als de eierproductie daardoor ook hoger is.”

Lees de reportage met het ondernemersverhaal van Mark Janssen in vakblad Pluimveeweb van maart. Het vakblad verschijnt donderdag 11 of vrijdag 12 maart. Ontvangt u het vakblad Pluimveeweb nog niet? Vraag dan hier een gratis proefnummer aan. Wilt u een abonnement op vakblad Pluimveeweb? Klik dan hier.

Tom Schotman

Opgegroeid op een vleeskuikenbedrijf in het Achterhoekse Vragender. Schrijft sinds augustus 2013 voor Sterke Erven Pluimvee (voorheen Pluimveeweb.nl en vakblad Pluimveeweb), Sterke Erven Varkens (voorheen Pigbusiness.nl en vakblad Pig Business) en de regionale agrarische vakbladen van Agrio; Sterke Erven Noord, Oost, Zuid en West.

Beeld: Ellen Meinen

Gangbare scharrelhennen in nieuwe sterstal

Tom Schotman

Tags

Bekijk ook