Menu
Sterke Erven Logo
24

Flexibel in nieuwe freilandstallen

2408 min
Een rvs Bridolay-voersysteem, gelijkdrukventilatie en extra brandwerende maatregelen zijn de meest opvallende zaken in de nieuwe vrije uitloop stallen van de familie Franken. Pieter en zijn vrouw Karina Franken bouwden in Swifterbant (FL) twee stallen voor 48.000 vrije uitloophennen nadat hun etagestal in augustus 2017 afbrandde. Dankzij het rvs voersysteem kunnen ze vochtrijk voer of insecten voeren. „Voor een meerprijs per ei willen we best minder soja voeren en in plaats daarvan lokale eiwitten zoals insecten of vochtrijk voer. De sleutel van kringlooplandbouw ligt in de handen van supermarkten niet van de overheid”, stelt Franken.
De familie Franken bouwde twee nieuwe vrije uitloopstallen van 23 bij 100 en 23 bij 110 meter, inclusief een overdekte uitloop van 7,5 meter. De ene stal is 10 meter langer omdat voor in die stal het eierlokaal zit. Na de nieuwbouw houden ze 48.000 vrije uitloop hennen. Daarnaast houden ze 200 melkkoeien inclusief bijbehorend jongvee op 83 hectare. Naast grasland verbouwen ze eigen tarwe die ze aan de hennen en geplet aan de koeien voeren. Pieter en Karina hebben vier kinderen van 23, 21, 18 en 13 jaar oud.
Franken koos voor het Bolegg Terrace volièresysteem van Vencomatic. „Ieder volièresysteem heeft zijn voor- en nadelen. De aanwezigheid van Q-Perch zitstokken die vogelmijten doden gaf de doorslag. We hebben niet de illusie dat we hierdoor geen last meer hebben van vogelmijten, maar hierdoor houden het vogelmijtprobleem wel beheersbaar”, verwacht hij. De stallen zijn zo ingericht dat ze ook geschikt zijn voor biologische leghennen. „Hierdoor kunnen we flexibel inspelen op de marktvraag”, motiveert hij.
In de nieuwe stallen koos Franken voor een rvs Bridolay-voersysteem. „We hebben hier heel lang over nagedacht omdat de investering in het rvs-voersysteem 1,10 euro per hen hoger is.” De familie investeerde dus ruim 50.000 euro extra in het voersysteem. „Ik verwacht dat de eiwittransitie de komende jaren op gang komt. Ngo’s pleiten er steeds nadrukkelijker voor om geen of minder soja in veevoeders te gebruiken. Daar springen supermarkten de komende jaren op in, verwacht ik. Dankzij ons rvs voersysteem kan ik vochtrijk voer of insecten voeren. Indien een afnemer een aantrekkelijke meerprijs betaalt voor geen of minder soja in het leghennenvoer willen we dat best doen”, motiveert Franken.
De leghennenhouder werkt in zijn nieuwe stallen met gelijkdrukventilatie. „Vanwege de vrije uitloop(luiken) hebben we te maken met windinvloeden. Hierdoor is de ventilatie beter te sturen met gelijkdrukventilatie dan met onderdrukventilatie”, motiveert hij.
Beide stallen staan naast elkaar. Stal 1 is 10 meter langer omdat in die stal het eierlokaal zit. Voor stal 2 staan meerdere silo’s waaronder een opslagsilo voor 500 ton tarwe. Franken verbouwt eigen tarwe en koopt tarwe van akkerbouwers uit de buurt. „Bij aankoop van tarwe moet je erg op de kwaliteit letten. Gemiddeld over de ronde voeren we circa 20 tot 25 procent eigen tarwe.” Dankzij het bijmengen van eigen tarwe door het kernvoer verlaagt Franken zijn voerkosten.
Aan beide stallen zit een overdekte uitloop van 7,5 meter breed.
De eierband loopt in een tunnel onder de grond van de ene naar de andere stal. In het midden van die tunnel zit een brandwerende deur en een brandwerende wand. Boven de eierband komt een sprinklerinstallatie. Dit moet voorkomen dat een eventuele brand via de eierband van de ene naar de andere stal overlaat. De familie nam een reeks aan extra brandwerende maatregelen.
Vanwege de brandveiligheid hangen de omvormers, die de zonne-energie omzetten in elektriciteit, niet direct tegen de stal aan. De familie liet een betonnen wand plaatsen.
Om te voorkomen dat een eventuele brand in de mestloods overslaat naar de stallen, staat de mestloods 10 meter achter de stallen. Bovendien zijn bij de in- en uitgangen van de mestbanden in de mestloods brandwerende materialen gebruikt en sprinklers geplaatst. „Een stalbrand willen we nooit meer meemaken. In samenspraak met onze verzekering en de brandweer hebben we extra brandwerende maatregelen genomen”, motiveert Franken.
De mestloods is voorzien van een chemische luchtwasser. Dankzij de chemische luchtwasser en mestbeluchting met een warmtewisselaar is de ammoniak-, geur- en fijnstofuitstoot van de leghennen erg laag. „Nadat onze etagestal in augustus 2017 afbrandde wilden we graag twee vrije uitloopstallen bouwen en niet weer een etagestal omdat we meer marktkansen zien voor vrije uitloop dan voor scharrel. Om dit te realiseren, hebben we aangevraagd het bouwblok te vergroten van 2,5 naar 3,5 hectare. Door te investeren in zowel warmtewisselaars als een chemische luchtwasser is onze uitstoot erg laag en kregen we vorig jaar de vergunning”, legt Franken uit.
De familie werkt met een mestdroogsysteem van Salomons. „Een drukventilator blaast continue 24 uur per dag en 7 dagen per week buitenlucht door de mest waardoor het broeiproces sneller gaat en deze droogt tot 70 procent droge stof.” De gedroogde mest is beter af te zetten.
De familie investeerde in twee warmtewisselaars waarmee ze de mest op de mestbanden in het volièresysteem beluchten.
Franken koos voor zogeheten Mafa silo’s met een speciale onderbak die ontmenging tegen moet gaan. „De laatste paar ton voer uit de oude silo’s was altijd veel fijner. Daardoor daalde de voeropname die dag evenals de eierproductie. Nadat er nieuw voer in de silo’s zat, steeg de voeropname en de eierproductie weer. Maar met de nieuwe Mafa silo’s met deze speciale onderbakken hopen we ontmenging tegen te gaan. Ook moet de voeropname en eierproductie hiermee op peil blijven”, motiveert Franken. Hij sprak meerdere collega-pluimveehouders die enthousiast over de silo’s zijn.
In de grote silo kan Franken 500 ton tarwe opslaan. In de twee grote Mafa silo’s van kan een complete bulkwagen gelost worden omdat deze een capaciteit hebben van 34 ton.
De leghennenhouder plet met deze graanpletter (rechts op de foto in de voerhut) de tarwe. „Door geplette tarwe in plaats van hele tarwe door het kernvoer te mengen, vreten de leghennen minder selectief”, motiveert Franken.
De familie heeft voor iedere stal een voerhopper.
Franken investeerde in een snellere eierinpakmachine en palletizer. „Eieren afdraaien komt dagelijks terug. Voorheen hadden we geen palletizer, maar deze verlicht de arbeid en zorgt ervoor dat het afdraaien van de eieren sneller gaat.”
In iedere stal hanger twee dierwegers. „Dankzij de dierwegers kunnen we het gewicht van de hennen dagelijks monitoren en ook de uniformiteit in gewicht.” Vooral in het begin van een ronde vindt de leghennenhouder het belangrijk het gewicht van de hennen in de gaten te houden. Ze willen kunnen zien of de hennen groeien volgens de groeicurve. „Indien de groei achterblijft neem ik zo snel mogelijk contact op met mijn dierenarts, hennen- en voerleverancier zodat we direct actie kunnen ondernemen door bijvoorbeeld extra toevoegingen aan het voer. Bij achterblijvende groei blijft ook de productie achter en dat wil ik graag voorkomen.”
Onder de stellingen van het volièresysteem zitten mestschuiven. „De mestschuiven voorkomen dat de mest zich onder het volièresysteem ophoopt en de hennen grondeieren gaan leggen. Bovendien reduceert de mestschuiven de uitstoot van fijnstof”, verklaart Franken.
Aan de ene zijkant van iedere stal zit een overdekte uitloop en aan de beide zijkanten zit een lichtstraat. Franken koos op advies van zijn installateur voor ledverlichting als stalverlichting vanwege de lage elektriciteitskosten. In en onder het systeem zitten led tl’s, wat heel gebruikelijk is in leghennenstallen.
Aan de drinknippellijnen zitten afvoerslangen voor het water. Franken wil de drinknippellijnen ieder week een keer doorspoelen. „Een hen drinkt meer dan ze voer vreet. Drinkwaterkwaliteit is erg belangrijk. Door wekelijks de drinknippellijnen door te spoelen voorkomen we dat de lijnen vervuilen en zorgen we ervoor dat de drinkwaterkwaliteit op peil blijft.”
Franken liet ook twee van deze douches installeren. Alle erfbetreders moeten eerst douchen voordat ze de stallen betreden. Zo tracht de familie insleep van ziektes via erfbetreders te voorkomen.
Op beide leghennenstallen liggen zonnepanelen evenals als op hun melkveestal. De familie levert meer stroom dan dat ze afneemt.
De laatste koppels draaide de familie bovengemiddeld met hun leghennen. „Pieter zit er bovenop. Hij kijkt dagelijks kritisch naar de voer- en wateropname en het gedrag van de hennen. Bij de opstart van een koppel kijkt hij hier nog een extra kritisch naar”, vertelt Karina. „Ik kan het niet alleen. Ik werk erg prettig samen met mijn dierenarts, voervoorlichter en voorlichter van mijn hennenleverancier. Samen zijn we een team en proberen we ons bedrijf op een hoger plan te krijgen”, reageert Pieter. Het afdraaien van de eieren doen twee medewerkers die parttime bij de familie werken. Pieter loopt dagelijks door de leghennenstal zodat hij direct kan ingrijpen indien hij iets aparts ontdekt. Lees de reportage met het ondernemersverhaal van Pieter en Karina Franken in vakblad Pluimveeweb van april. Het vakblad verschijnt donderdag 22 of vrijdag 23 april.

Lees de reportage met het ondernemersverhaal van Pieter (51) en Karina (50) Franken in vakblad Pluimveeweb van april. Het vakblad verschijnt donderdag 22 of vrijdag 23 april. Ontvangt u het vakblad Pluimveeweb nog niet? Vraag dan hier een gratis proefnummer aan. Wilt u een abonnement op vakblad Pluimveeweb? Klik dan hier.

Het videoteam van Agrio uitgeverij, de uitgever van onder meer Pluimveeweb.nl en vakblad Pluimveeweb, maakte een video voor burgers van de nieuwe stallen van de familie Franken. Hierin geven Pieter, Karina en hun kinderen uitleg. Bekijk hieronder deze video.

Online open dag: Dit zijn de nieuwe stallen van Pieter Franken

Daarnaast organiseerde Agrio uitgeverij donderdag 1 april een webinar voor geïnteresseerden uit de legpluimveesector. Deelnemers aan het webinar kregen een kijkje in de nieuwe stallen. Tijdens dit webinar spraken LTO/NOP-voorzitter Kees de Jong, NVP-secretaris Aalt den Herder, leghennenhouder Pieter Franken, adviseur Jan Bouwman van Agra-matic en Michiel Peters van De Heus Voeders over een toekomstbestendige legpluimveehouderij. Ze vertelden welke kansen ze zien voor de legpluimveehouderij en hoe een leghennenhouder succesvol stappen zet naar duurzamere bedrijfsvoering. Bekijk hieronder het webinar.

Online open dag Pieter Franken - Bouwen aan een toekomstbestendige pluimveehouderij (webinar)

Beeld: Quinton Hermsen, Tom Schotman

Tags
PluimveeStalinrichtingNieuwbouwFlevoland
Lees meer in het vakblad
In Vakblad Pluimveeweb lees je wat speelt in jouw sector, met kennis, verhalen en duiding voor de praktijk.
Meer over het vakblad
Bekijk ook
Leghennenbedrijf weer volop in bedrijf na heftige periode
Sterke Erven © 2026 Uitgave van Agrio Uitgeverij B.V.