LNV: Aanpak afvalhopen aardappel en ui tegen azolenresistente schimmel

Schimmels kunnen zich zodanig aanpassen aan fungiciden als azolen, dat deze schimmels onder bepaalde omstandigheden resistent worden en niet meer te bestrijden zijn met die azolen. Aspergillus fumigatus, een schimmel die overal in het milieu aanwezig is, is hier een voorbeeld van. Voor mensen met een gezond immuunsysteem vormen dergelijke resistente schimmels geen bedreiging. Alleen patiënten met een kwetsbaar immuunsysteem lopen een gezondheidsrisico als zij een schimmelinfectie in de longen krijgen.

Hotspots

Het kabinet maakt zich zorgen over de risico’s van resistente schimmels, ook in relatie tot Covid-19. Het CLM heeft in opdracht van het kabinet onderzoek gedaan naar de zogeheten hotspots (plekken waar de resistente schimmel zich kan ontwikkelen, vermeerderen en verspreiden) in hout- en groenafval en aanvullend onderzoek naar de mogelijke hotspots in het loof van aardappelen, suikerbieten, uien en aardbeien. Om maatregelen te kunnen nemen bij telers is een wijziging van het Besluit activiteiten leefomgeving nodig, schrijft Van Weyenberg. De minister van LNV zet deze wijziging samen met de andere betrokken ministeries in gang en gaat hierover in gesprek met de landbouwsector en de afvalketen.

Lees ook: Azolen onder de Europese loep

Het CLM adviseert in zijn rapport om de ontwikkeling van azolenresistentie in meerdere sectoren te onderzoeken, maar minister Schouten wijst deze aanbeveling af. ‘Generieke maatregelen zullen de opslag van met azolenbehandeld plantenmateriaal reguleren, hiermee wordt ook de mogelijke azolen resistentieontwikkeling in andere hotspots tegengegaan.’

Bokashi

De groen- en houtverwerkingssector werkt op verzoek van het ministerie van I&W aan voorstellen voor maatregelen voor opslag, transport en verwerking van het hout- en groenafval die effectief en haalbaar zijn. De staatssecretaris wil in het recent gestarte onderzoek naar de samenstelling en werking van bokashi ook metingen van Aspergillus fumigatus en azolen verrichten, conform het advise van CLM.

Oud-directeur Maritza van Assen van Nefyto waarschuwde eerder dit jaar al voor een bredere discussie over de Aspergillus-resistentie. „De bloembollensector stond qua Aspergillus-resistentie het meest onder druk. Maar dankzij het protocol voor omgaan met plantaardig afval is de werkwijze in deze sector weer als veilig beoordeeld. Maar ik ben er van overtuigd dat deze discussie breder gevoerd gaat worden. Het kabinet heeft al opdracht gegeven voor aanvullend onderzoek naar de mogelijke hotspots in het loof van aardappelen, uien en aardbeien.”

Azolen worden breed ingezet

Azolen zijn actieve stoffen binnen een belangrijke groep fungiciden die wereldwijd heel breed worden toegepast in heel veel verschillende teelten. Het aantal toepassingen is dus heel groot. Ook in Nederland worden ze breed ingezet. Belangrijke teelten zijn granen, aardappelen, uien en bloembollen. In andere klimaatgebieden worden de azolen bijvoorbeeld ook gebruikt in de teelt van koffie en thee.