Kalverdiarree? Beheers de infectiedruk in de omgeving

Verspreiding van diarreeverwekkers

Helaas zijn de verwekkers van kalverdiarree niet met het blote oog zichtbaar. Daardoor is het moeilijk voor te stellen hoe bijvoorbeeld Cryptosporidium zich op een bedrijf kan verspreiden. Een kalf met een infectie zoals Cryptosporidium, kan miljoenen tot miljarden oöcysten uitscheiden. Een pasgeboren kalf heeft slechts 10-20 van deze oöcysten nodig om geïnfecteerd te raken. Doordat ziekteverwekkers onzichtbaar zijn, is het ontzettend moeilijk om de verspreiding hiervan onder controle te houden. De huisvesting van kalveren heeft de hoogste infectiedruk. Deze goed schoonmaken is extreem belangrijk, maar de rest van de omgeving, zoals emmers, spenen, kleding en schoeisel mag zeker niet vergeten worden.

Glitters geven inzicht in de verspreiding van ziekteverwekkers

Om de verspreiding van ziekteverwekkers op een bedrijf inzichtelijk te maken, kan gebruik gemaakt worden van glitters. De verspreiding van glitters is namelijk vergelijkbaar met de verspreiding van ziekteverwekkers. Glitters zijn vaak erg hardnekkig en na een geruime tijd nog steeds terug te vinden, zelfs maanden nadat ze zijn verspreid. Door glitters te verspreiden in de huisvesting van de kalveren, kan gekeken worden waar de glitters na het uitstrooien overal terug te vinden zijn.

Infectiedruk verlagen met behulp van glitters

Neem nou een kalf dat niet wil drinken, omdat het diarree heeft. U ziet dit en stapt in de eenlingbox met glitter om het kalf te helpen. Daarna hebben nog een paar andere kalfjes aandacht nodig en er is geen hogedrukspuit om de laarzen goed te reinigen. De glitters komen onder andere via de laarzen in de andere eenlingboxen terecht. Door de verspreiding van ziekteverwekkers met behulp van glitters inzichtelijk te maken, kan gekeken worden waar er verbeteringen mogelijk zijn om verdere verspreiding in de toekomst zoveel mogelijk tegen te gaan.

Waar op te letten?

De kalverhuisvesting heeft veruit de grootste infectiedruk, waardoor een kalf daar sneller besmet kan raken. Maar ook koeien kunnen drager zijn van diarreeverwekkers. Zo kan een kalf al in de afkalfstal geïnfecteerd raken. Daarnaast hebben de wijze van reiniging, het gebruik van emmers, de werkvolgorde en het gebruik van bedrijfskleding invloed op de infectiedruk. Met behulp van een aantal praktische tips kan de infectiedruk in de stal verlaagd worden en daarmee de hygiëne sterk verbeterd.

Reiniging kalverhuisvesting

Voor het reinigen van de kalverhuisvesting kan de volgende methode gebruikt worden:

• Mest alles uit en zorg ervoor dat de hokjes helemaal leeg zijn.
• Maak daarna de hokjes goed schoon met de hoge drukspuit.
• Zeep of schuim de hokjes in en spoel na.
• Desinfecteer de hokjes en laat ze volledig opdrogen. Gebruik hiervoor een product dat werkzaam is tegen de diarreeverwekkers op uw bedrijf.
• Laat de hokjes 2 weken leeg staan, voordat er een nieuw kalf inkomt.
• Waar mogelijk, is het verstandig de hokjes buiten in de zon te laten drogen. Het UV–licht doodt veel verwekkers.

Deze manier van reinigen kan ook gebruikt worden om de afkalfstal te reinigen.

Reiniging emmers en sonde

De manier van aanbieden van voer en drinkwater is van groot belang om besmetting te voorkomen. Vliegen die van het strooisel naar de melkresten in de emmer vliegen, zijn de perfecte verspreider van allerlei ziekteverwekkers. Bacteriën vermenigvuldigen zich razendsnel. Om verspreiding zoveel mogelijk te voorkomen moeten de volgende handelingen zoveel mogelijk worden toegepast:

• Geef elk hok met bijbehorende emmer een nummer, zodat deze altijd bij elkaar blijven. Dit helpt besmetting tegen te gaan.
• Reinig de emmers waar melk uit gedronken wordt, minimaal 1x daags met water en zeep.
• Dek de emmers in de zomer af, zodat vliegen er niet in kunnen.
• Reinig en desinfecteer de sonde grondig na elk gebruik.

Schone kleding, laarzen en handen

Veel kalveren hebben op jonge leeftijd extra aandacht nodig. Ze drinken de melk nog niet gemakkelijk en zijn niet helemaal fit. Schone kleding, laarzen en handen zijn extreem belangrijk wanneer u met deze jonge dieren in aanraking komt. Door zo hygiënisch mogelijk te werken, kan verspreiding van diarreeverwekkers via de mens geminimaliseerd worden. Denk bijvoorbeeld aan het dragen van aparte kleding en schoeisel in de kalverstal.

Looplijnen op het bedrijf

Door logische looplijnen in te richten op het bedrijf kan de kans op besmetting of verspreiding tot een minimum beperkt worden. Hierbij is het belangrijk om te kijken welke dieren op het bedrijf het eerst aandacht krijgen, bij welke groep wordt gestart en welke dieren zijn het meest kwetsbaar? De jongste dieren zijn altijd het meest gevoelig voor ziekteverwekkers. Daarom is het noodzakelijk om altijd van jong naar oud te werken. De zieke dieren vragen veel en vaak acute verzorging. Toch kan het beste eerst aandacht gegeven worden aan de gezonde dieren. Wanneer eerst de zieke dieren verzorgd worden en vervolgens de gezonde, dan is de kans op besmetting veel groter.

BBB aanpak

Bij de aanpak van kalverdiarree is het van belang om te werken volgens een totaalaanpak, met focus op de volgende drie gebieden:

1. BESCHERM: verhoog de weerstand
2. BEHANDEL: meten is weten. Stel de diagnose en behandel en voorkom gericht
3. BEHEERS: verlaag de infectiedruk en voorkom verspreiding op het bedrijf

Meer weten over de Bescherm, Behandel, Beheers aanpak? Neem contact op met uw dierenarts of ga naar www.gezondkalf.nl en download de brochure.