Sterke Erven Logo

Cellulaire landbouw beperkt emissies, water- en landgebruik met 80 procent

02 min
Verruilen van gangbare vlees- en zuivelproducten voor insecten en uit cellen gekweekt voedsel kan zowel de broeikasgassen als waterverbruik en landgebruik met 80 procent reduceren. Zo suggereert een Finse studie gepubliceerd in Nature Food 1).

Voedselproductie heeft enorme invloed voor het milieu; meer dan een derde van de broeikasgassen komt door de landbouw. Het omploegen van natuurgebieden voor de landbouw veroorzaakt verlies aan biodiversiteit, terwijl sommige meren, rivieren en grondwaterbuffers droog vallen door irrigatie.

Kweekvlees

Via computermodellen zijn door de Finse experts optimale diëten ontworpen.  Die voldoen aan de menselijke behoefte aan voedingstoffen en minimaliseren de druk op klimaat, water en land. Een dergelijk dieet is volgens hen te realiseren door over te stappen van vlees en zuivel op voedsel uit dierlijke cellen of genetisch veranderde micro-organismen, zoals kweekvlees of kaas. Deze producten van cellulaire landbouw bevatten alle nodige nutriënten.

Al eerder is aangetoond dat een vegetarisch, veganistisch of flexitarisch dieet goed is voor de volksgezondheid en het milieu. Maar zogenoemde novel foods, zoals insectenmaaltijd en mycoproteïnen (uit schimmels), hebben een hogere voedingswaarde en bevatten meer essentiële nutriënten dan plantaardige eiwitbronnen, zoals groente, peulvruchten en granen, aldus de onderzoekers.

Wereldvoedselsystemen staan voor de uitdaging om voldoende gezond eten te leveren op een duurzame manier. Dat is des te dringender geworden door klimaatverandering en de toenemende vraag naar eiwitten door groeiende wereldbevolking, schrijven de onderzoekers in hun paper. Recente vooruitgang in de novel food technologieën biedt de mogelijke oplossing om voedselsystemen duurzaam te maken.

Ongelijkheid dreigt

Alles leuk en wel, maar het gevaar bestaat dat cellulaire landbouw de sociaal economische ongelijkheid in de samenleving kan vergroten. Daar wezen Amerikaanse onderzoekers op in een artikel in Agriculture and Human Values 2). Veel hangt af van de vraag wie de zeggenschap verwerft over de onderliggende technologieën. Wanneer cellulaire landbouw leidt tot concentratie van eigendomsrechten en macht in het globale voedselsysteem, zouden de voordelen van minder milieubelasting en hogere voedingswaarde wel eens teniet gedaan kunnen worden.

Om dat te voorkomen pleiten de onderzoekers ervoor om de samenleving meer te betrekken bij de transitie naar novel foods. Stakeholders die bezorgd zijn over de gevolgen van cellulaire landbouw voor rechtvaardigheid en gelijkheid zullen uiteindelijk meer succes boeken.

1) https://www.nature.com/articles/s43016-022-00489-9

2) https://link.springer.com/article/10.1007/s10460-021-10237-7

Beeld: Insectenbroodje (Shutterstock).