Varkenshouderij begint nu aan moeilijkste opgave

Vandaag is tijdens de persconferentie bij Perscentrum Nieuwspoortzaal het Actieplan ‘Vitalisering Varkenshouderij’ gepresenteerd onder leiding van voorzitter Uri Rosenthal en de vertegenwoordigers van de drie partners uit de Regiegroep Vitalisering Varkenshouderij: staatssecretaris Martijn van Dam (Economische Zaken), Rien Nagel (lid Raad van Bestuur Rabobank) en Ingrid Jansen (voorzitter POV).

Het belangrijkste kernpunt in het actieplan is samenwerking. Uri Rosenthal, Martijn van Dam en Ingrid Jansen benadrukken dat varkenshouders nu moeten samenwerken. De grote vraag is of de POV de varkenshouders wel zover krijgt dat ze allemaal achter dit plan gaan staan? Van Dam en Nagel waarschuwen daarvoor en stellen dat het nu moeilijk gaat worden. „Van een slechte situatie in het verleden naar een moeilijke weg naar de toekomst.”

Structurele verandering
Rosenthal: „Er is een structurele verandering nodig om de sector perspectief te bieden." Een component van die verandering lijkt de mentaliteit van de varkenshouder te zijn; van oudsher zijn varkenshouders individualisten. Maar dat gaat niet langer, volgens de leden van de regiegroep; samenwerking is nodig om de uitdagingen de kop te bieden. „De tijd van het individualisme is voorbij", zegt Rosenthal. Samenwerking is nodig, zowel tussen varkenshouders onderling als in de keten.

De sector zal af moeten van bulkproductie, en overstappen op vraaggericht produceren. Dit onder paraplu van het ‘Holland Varken’, dat als kwaliteitsmerk wordt gepromoot. Binnen dit kwaliteitsmerk kunnen deelconcepten worden ontwikkeld, samen met ketenpartners.

Twee boodschappen
Staatssecretaris Van Dam is over het plan te spreken. „Ik heb veel contact met collega-ministers uit andere landen, en Nederland is het enige land in Europa waar de sector zelf het initiatief tot verandering neemt, en zelf een nieuw verdienmodel promoot." Hij vindt het een goede zaak dat de Nederlandse varkenshouders zelf de problemen in de varkenshouderij willen oplossen en denkt dat Nederlandse varkenshouders daar trots op mogen zijn.

Van Dam ziet twee boodschappen in het rapport:

• Misschien zal een meerderheid van de varkenshouders het bedrijf moeten beëindigen. Daarmee kan maatschappelijk draagvlak worden gewonnen. Minder bedrijven zal minder varkens betekenen, en meer duurzaamheid.
• De sleutel voor het concept is samenwerking, zowel horizontaal als verticaal, om de positie van de varkenshouder in de keten te versterken.

Sterkere positie
Ingrid Jansen benadrukt het doel van de POV, waarom de POV is opgericht, om een sterkere positie in de keten te krijgen. „Varkenshouders hebben het initiatief genomen om schouder aan schouder te staan, en samen te strijden voor een betere positie. Het actieplan is een leidraad voor de komende jaren.”

Rien Nagel van Rabobank ziet het plan als de fundering voor het nieuwe huis dat de komende jaren gebouwd wordt. „Maar de weg is moeilijk; het makkelijke deel ligt nu achter ons. De zuivelsector is het voorbeeld wat imago betreft. Het Holland Varken moet net zo'n sterk merk worden, net zo'n sterke reputatie krijgen, als de Nederlandse zuivel.”