Drink jij het water wat jouw varkens krijgen?
Zeugen- en biggenspecialist Rens Peeters over de belangrijke rol van water.
Hoe herken je nu of er iets mis is met de wateropname? Peeters: “In mijn ogen kan een varken niet snel teveel drinken, maar te weinig zeker wel! Een belangrijk teken hiervoor is droge mest en moeilijk opstarten van de melkgift. Hierbij adviseer ik om te kijken of je varkens voldoende drinken.” Het meten van de wateropname kan gemakkelijk door per afdeling een watermeter te plaatsen. Hiermee breng je mooi in beeld wat de wateropname per zeug is, in iedere fase van de lactatie. Deze resultaten kun je vergelijken met onderstaande normen.
De normen voor wateropname van zeugen en biggen.
| Waterbehoefte (per dag) | Debiet drinknippel (per min) | |
| Kraamzeugen | 15 liter + 1,5 liter per big | 2 tot 4 liter |
| Drachtige zeugen | 10 tot 20 | 1 tot 2,2 liter |
| Gespeende biggen (> 10kg) | 1 tot 2 liter | 0,4 tot 0,7 liter |
| Niet-gespeende biggen (>5 kg) | 0,7 liter | 0,3 tot 0,5 liter |
“Kijk, proef en ruik zelf of het water er fris uitziet en ook fris ruikt en voer periodiek een bacteriologisch of chemisch onderzoek uit.”
Hoe meet jij?
“Bij meten in de kraamstal adviseer ik om de meter aan het begin van de inkomende waterleiding te hangen. Zo kun je gemakkelijk de wateropname van een weekgroep monitoren. Ook is het goed om de watergift per nippel te checken.” Aldus de zeugen-biggenspecialist. Om snel te starten met het meten van de wateropname beschikt Voergroep Zuid over makkelijk monteerbare digitale meters.
"Water is een heel belangrijk onderdeel voor het afleveren van kwaliteitsbiggen en de melkproductie van zeugen in de kraamstal."
Proef en meet zelf
Daarnaast is het goed om het drinkwater zelf te beoordelen. “Kijk, proef en ruik zelf of het water er fris uitziet en ook fris ruikt en voer periodiek een bacteriologisch of chemisch onderzoek uit.” Door dit te combineren met het meten van de wateropname en watergift houd je goed zicht op de wateropname van je dieren en kun je waar nodig bijsturen. Je kunt namelijk pas sturen, als je een stuur hebt!”
Reageren volgens 5 eren
Om een goed beeld te krijgen van de oorzaak van problemen in de stal is een goede observatie altijd het startpunt. Rens: “Onlangs werd ik gebeld door een varkenshouder die aangaf dat het in de stal niet optimaal liep. We startten met observeren en al snel viel op dat de mest rondom werpen erg droog was. Na een analyse viel ook op dat de voeropname rondom werpen te laag lag. Hierop hebben we geadviseerd om een zuur op het water toe te voegen, waarna we met hulp van watermeters de opname bekeken. Deze liep, evenals de voeropname, mooi omhoog. Daarnaast werd de mest smeuïger met als gevolg dat het werpproces soepeler loopt!”
Bekijk hier de video over hoe je problemen oplost door te werken volgens 5-eren.
Om te voorkomen dat varkens dus minder drinken of meer knoeien is het cruciaal aandacht te hebben voor de kwaliteit van de watergift. Denk hierbij goed na over hoe je de nippels plaatst:
- Zorg dat er voor iedere bigleeftijd een passende nippel is.
- Plaats de nippels niet in donkere hoeken.
- Besteed extra aandacht aan de overgang naar de biggenstal. De melk valt weg, dus er moet voldoende vocht binnen blijven komen.
Tekst: Rens Peeters
Beeld: Voergroep Zuid
Bron: Voergroep Zuid
Coöperatie Voergroep Zuid
Voergroep Zuid is al sinds 1896 een vooruitstrevende, coöperatieve voerleverancier. Vanuit onze vier voerfabrieken leveren wij hoogwaardig voer en grondstoffen tegen een eerlijke prijs. Daarnaast geven wij onze klanten praktisch advies op het boerenerf. Hierbij hechten wij veel waarde aan een goede samenwerking met andere kennispartners en erfbetreders.
Samen ondersteunen wij varkenshouders optimaal bij het efficiënt en duurzaam produceren van biggen, fokgelten en vleesvarkens. Zo verdienen wij geld voor boeren in plaats van aan boeren.
