Algemene Rekenkamer: 'Minister Wiersma heeft de forfaits voor hoeveelheid stikstof die een melkkoe produceert te laag vastgesteld'

'Wanneer melkveehouders hun stikstofplaatsingsruimte gaan benutten op basis van een berekening met de forfaits van de minister, dan ligt het werkelijke stikstofgebruik gemiddeld enkele procenten hoger dan de Europese norm. Naast het risico dat Nederland de Europese mestregels niet naleeft, vergroot het hogere stikstofgebruik ook het risico dat er meer nitraat in het water terechtkomt', stelt de Algemene Rekenkamer vast.

Aanpassen gasvormige verliezen

Om uit te rekenen hoeveel stikstof via de mest in de bodem op het land terechtkomt, bevat de Uitvoeringsregeling Meststoffenwet ‘stikstofexcretieforfaits’. Ongeveer de helft van de melkveehouders berekent met deze forfaits hoeveel stikstof zij via de mest uitrijden op het land. Om de hoogte van deze forfaits te bepalen, wordt de hoeveelheid stikstof die koeien uitscheiden in de mest en urine gecorrigeerd met het percentage van de stikstof dat vervliegt in de stal en mestopslag, de zogenaamde gasvormige verliezen. Dit percentage is vastgelegd in de stikstofcorrectiefactor.

Eind 2024 besloot de minister om de stikstofcorrectiefactor voor melkvee per 1 januari 2025 te verhogen. De stikstofexcretieforfaits in de Uitvoeringsregeling Meststoffenwet zijn hierop aangepast. Dat gebeurde op basis van adviezen van de Commissie Deskundigen Meststoffenwet (CDM). Het aanpassen van de stikstofcorrectiefactor voor urine en mest tijdens beweiding maakte echter geen deel uit van dit advies.

Excretie te laag ingeschat

De Algemene Rekenkamer heeft een berekening gemaakt voor een bedrijf met een jaarlijkse melkproductie van 8250 kilogram melk per koe en een ureumgetal van 25. Wordt bij de stikstofcorrectie wel rekening gehouden met het effect van beweiding dan valt de stikstofexcretie per koe 2,4 kilogram hoger uit.