Keuzestress op het erf: hoe maak je de juiste investering?

De keuze wordt steeds lastiger
Sta je nu voor de keuze om te investeren in een nieuwe machine? Dan merk je dat dat lastiger is dan een paar jaar geleden. Daar zijn volgens mij twee belangrijke oorzaken voor.
Technologie ontwikkelt sneller dan ooit
De eerste oorzaak is de snelle ontwikkeling van kunstmatige intelligentie (AI). Een paar jaar geleden reden er slechts enkele spotsprayers rond. Inmiddels rijden ze overal en kun je kiezen uit meerdere merken. Elk systeem heeft zijn eigen voor- en nadelen. Maar de belangrijkste vraag is misschien wel: welk bedrijf achter de machine blijft de software het snelst doorontwikkelen? Uiteindelijk bepaalt dat of een machine straks meer onkruiden kan herkennen en in meer gewassen inzetbaar wordt.
Hetzelfde zie je bij selectierobots voor pootaardappelen. Kies je voor een systeem waarbij de camera onder een kap zit en je zieke planten later nog moet verwijderen? Of ga je voor een systeem op de selectiekar met camera’s op hoogte? Dat laatste maakt het mogelijk om het systeem direct te trainen en zieke planten meteen te verwijderen, maar roept ook vragen op over de betrouwbaarheid.
Ook bij mechanische onkruidbestrijding zijn de keuzes groot. Vooral biologische bedrijven zoeken naar alternatieven voor handmatig wiedwerk. Maar wat is dan de beste oplossing? Een Odd.Bot, een lasersysteem of een elektrische toepassing? Iedere techniek kent zijn eigen afwegingen.
De echte vraag is echter: welk systeem ontwikkelt zich de komende jaren het snelst tot een betaalbare en breed inzetbare machine? Dat weet niemand. Tegelijkertijd is afwachten vaak geen optie. Arbeid wordt schaarser en duurder, waardoor veel ondernemers stappen moeten zetten.
Regelgeving maakt investeren ingewikkelder
De tweede oorzaak is regelgeving. Bij veel ondernemers hoor ik discussies over spuittechniek. Op dit moment rijden nog veel veldspuiten met een dopafstand van 50 centimeter. Daardoor mogen bepaalde middelen niet meer worden toegepast, omdat hiervoor minimaal 95 procent driftreductie nodig is. Dat is bijvoorbeeld mogelijk met een dopafstand van 25 centimeter.
Tegelijk zijn er ook middelen waarvoor zelfs 97,5 procent driftreductie vereist is. Dan komt de vraag op tafel: kies je voor MagGrow, een sleepdoek of pulserende doppen? Over die laatste techniek gaan bovendien geluiden rond dat deze mogelijk niet op de lijst voor 97,5 procent driftreductie blijft staan. En als je eenmaal weet welke techniek je wilt toepassen, volgt direct de volgende vraag: is dat over vijf jaar nog voldoende en is dat middel dan nog steeds beschikbaar?
Kun je beter je huidige spuit aanpassen of nog een paar jaar wachten en investeren in een nieuwe machine met de nieuwste techniek? Het nadeel van wachten is dat je nu niet alle middelen kunt gebruiken. Ook dat maakt de keuze lastig.
Afwachten is vaak geen optie
Eerlijk gezegd niet. Toch moet je verder. In de meeste gevallen is niets doen geen optie. Houd er daarom rekening mee dat een investering tegenwoordig technisch gezien binnen drie tot vijf jaar alweer achterhaald kan zijn.
Een goed voorbeeld zijn de eerste Quality Graders. Die werden geleverd met drie camera’s, terwijl veel systemen inmiddels zijn aangepast naar zes camera’s. Voor gebruikers betekende dat soms al binnen twee jaar opnieuw investeren. Dat maakt investeren vandaag de dag uitdagender dan ooit. Maar uitstellen lost het probleem meestal niet op.
Dus succes met kiezen. Want hoe lastig het soms ook is, stilstaan is vaak geen alternatief.
Erik Arts
Erik Arts is naast akkerbouwer in Luttelgeest ook bedrijfsspecialist bij Countus. Als bedrijfsspecialist spart hij graag met akkerbouwers, individueel en in groepen, om hun bedrijf te verbeteren. Daarnaast heeft hij veel kennis van afzetstrategieën en akkerbouwmarkten.
Beeld: Jorg Tönjes