Is het hoogste aantal eieren p.o.h. ook het hoogste rendement?

Een taart voor de pluimveehouder met meer dan 500 eieren per opgehokte hen: in de legpluimveesector is het inmiddels een bekend beeld. Broederijorganisaties en voerfabrikanten zetten zulke koppels graag in het zonnetje, en terecht: het is een uitzonderlijke prestatie. Maar betekent een hoog aantal eieren p.o.h. automatisch ook dat dit koppel financieel het beste heeft gepresteerd?

Die vraag is relevant, nu de afgelopen jaren de markt voor leghennen steeds sterker is gaan sturen op aantallen eieren en daarmee ook op laag-eigewicht-rassen. En dat terwijl het financiële resultaat niet alleen wordt bepaald door het aantal eieren, maar ook door factoren als eimassa, voederconversie, marktprijs en voerwinst. Een nieuwe rekentool van Pluriton laat zien hoe groot de invloed van eigewicht en voerbenutting kan zijn.

Maakt verkoop via Weser Ems of NOP verschil voor het rendement?

Ja, de manier waarop eieren worden verkocht, speelt een belangrijke rol in de vraag welk type leghen financieel het beste past. De keuze tussen een laag-eigewicht- of hoog-eigewicht-ras begint daarom niet alleen bij het aantal eieren, maar ook bij de afzetmarkt. Neem de witte scharrel OKT-markt, die de afgelopen jaren sterk is gegroeid. Binnen deze markt wordt vaak gekozen voor verkoop op basis van de Duitse Weser Ems-notering. Ook verkoop via de Nederlandse NOP-notering met een plus komt regelmatig voor.

Het verschil zit vooral in de manier van afrekenen. Bij Weser Ems-notering wordt afgerekend op kilo’s eimassa, terwijl bij de NOP-notering per gewichtsklasse van het ei wordt betaald. Daardoor ontstaat in de praktijk soms het idee dat verkoop via NOP automatisch vraagt om een laag-eigewicht-ras, omdat dit type hen doorgaans meer eieren produceert. Toch laat juist deze vergelijking zien dat het zinvol is om verder te kijken dan aantallen alleen.

Twee praktijkkoppels naast elkaar doorgerekend

Om inzichtelijk te maken welk ras financieel het beste past bij de eigen situatie, heeft Pluriton een tool ontwikkeld waarin twee goede praktijkkoppels met elkaar worden vergeleken: een laag-eigewicht-ras en een hoog-eigewicht-ras. In de rekentool kunnen technische resultaten van een koppel worden ingeladen en afgezet tegen referentiekoppels. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de notering waarop de eieren zijn verkocht, de eventuele toeslag op die notering en de voerprijs. Door beide koppels naast elkaar door te rekenen, wordt zichtbaar hoe eimassa, voederconversie en afzetmarkt samen invloed hebben op de uiteindelijke voerwinst.

Voorbeeldberekening met twee goed presterende praktijkkoppels

Deze vergelijking laat zien dat bij goed presterende koppels niet alleen het aantal eieren p.o.h. bepalend is, maar vooral de combinatie van eimassa, voerefficiëntie en marktprijs.

De tabel laat zien dat het laag-eigewicht-ras in dit voorbeeld 6 eieren p.o.h. meer heeft gelegd en bovendien een beduidend lagere uitval had. Toch blijkt uit de berekening dat het hoog-eigewicht-ras in dit geval financieel gunstiger uitkomt. Het verschil in voerwinst loopt in dit praktijkvoorbeeld op tot € 1,68 per opgehokte hen in het voordeel van het hoog-eigewicht-ras.

Dat verschil wordt deels verklaard door de hogere eieropbrengst, uiteindelijk 0,3 kg eimassa p.o.h. meer, maar vooral ook door de scherpere voederconversie. Deze factor wordt in de praktijk nog vaak onderschat. Over het algemeen weet een hoog-eigewicht-ras voer efficiënter om te zetten in eimassa dan een laag-eigewicht-ras.

Het kantelpunt: hoeveel eieren maken het verschil?

Ook is doorgerekend hoeveel eieren het hoog-eigewicht-ras minder had kunnen leggen om op dezelfde voerwinst uit te komen. Dat kantelpunt blijkt in dit praktijkvoorbeeld op maar liefst 17 eieren te liggen. Met andere woorden: het hoog-eigewicht-ras had 17 eieren p.o.h. minder kunnen produceren en alsnog dezelfde voerwinst kunnen realiseren. Dat laat duidelijk zien hoeveel invloed eigewicht en voederconversie hebben op het financiële resultaat.

Verkoop via NOP: laag eigewicht is niet automatisch de beste keuze

Ook wanneer de eieren worden verkocht op basis van NOP + €1,40, realiseert het hoog-eigewicht-ras in dit voorbeeld de hoogste voerwinst. Opvallend is dat de eieropbrengst in euro’s vrijwel gelijk uitkomt. Juist daardoor wordt zichtbaar hoe belangrijk voederconversie is. Ondanks dat het laag-eigewicht-ras meer eieren produceert, zorgt de betere voerconversie van het hoog-eigewicht-ras alsnog voor een hogere voerwinst. Daarmee wordt de veelgehoorde gedachte genuanceerd dat verkoop via NOP automatisch vraagt om een laag-eigewicht-ras.

Eerst het productiedoel, dan de keuze voor het ras

Natuurlijk blijft dit een praktijkvoorbeeld en kent ieder koppel zijn eigen nuances. Toch laat de vergelijking zien hoe belangrijk het is om vóór het bestellen van de hennen het productiedoel helder te hebben. Wordt er vooral gestuurd op aantallen eieren, kilo’s eimassa, voerwinst of een specifieke afzetmarkt? Door die vraag vooraf te beantwoorden, kan gerichter worden gekozen voor het ras dat de beste potentie heeft voor een goed financieel resultaat.

Welke notering levert in jouw situatie de hoogste opbrengst op?

In de rekentool kan ook worden doorgerekend of verkoop via Weser Ems of via NOP in een specifieke situatie het meest interessant is. Door te rekenen met verschillende toeslagen en referentiekoppels wordt zichtbaar welke keuze de hoogste opbrengst geeft. Ook tweede soort eieren, die bij verkoop via NOP vaak worden afgerekend op NOP-industrie, kunnen in de berekening worden meegenomen. Zo ontstaat vooraf een beter beeld van wat past bij de markt, de voerprijs en de technische prestaties van het koppel.

Pluriton heeft voor elk productiedoel een passende hen. De Brown Nick staat bekend om veel en mooie bruine eieren, de Crystal Nick als laag-eigewicht-ras blinkt uit in legpersistentie, verenkleed en schaalkwaliteit, en de Super Nick als hoog-eigewicht-ras met een hoge productie van eimassa en een lage voederconversie. Neem contact op voor advies dat past bij jouw productiedoel en marktsituatie.