Grootschalige praktijkproef met ondergrondse zoetwateropslag in Zeeland

In het onderzoek wordt gekeken hoe in het zandpakket tussen twee kleilagen een grote zoetwaterbel kan worden gevormd. Daar moet de neerslag uit de winter in worden opgeslagen. In het groeiseizoen moet dit via een slotensysteem beschikbaar komen voor irrigatie. In een project van vijf jaar moet duidelijk worden of dit qua bodemsituatie mogelijk is, welke filtering noodzakelijk is en wat de hoeveelheden zijn die daar kunnen worden opgeslagen. Insteek is wel om op deze manier duizenden hectares van voldoende zoet water te voorzien.

3,5 miljoen euro voor onderzoek 'Wolphaartswater'

Gedeputeerde Arno Vael gaf in een speciaal persmoment tekst en uitleg over het project waar in termen van geld in totaal 3,5 miljoen euro wordt gepompt. De provincie investeert ruim 1,9 miljoen en het Rijk een kleine 1,5 miljoen euro vanuit het Deltafonds. Het resterende bedrag komt van betrokken boeren en grondeigenaar ASR Dutch Farmland Fund.

De beschikbaarheid van voldoende zoet water is in Zeeland een belangrijk gespreksonderwerp. „Door klimaatverandering worden we geconfronteerd met langere perioden van droogte in het groeiseizoen. Zoet water is cruciaal, anders kan hier niet goed voedsel worden geproduceerd”, schetst Vael. De proef moet inzicht geven in de mogelijkheden van grootschalige ondergrondse opslag van zoet water. Wanneer de resultaten positief zijn, kan deze aanpak mogelijk ook op andere locaties in Zeeland worden toegepast.

Duurzame zoetwateroplossingen voor niet alleen Zeeland maar heel Nederland

Vael voorziet een landelijke uitrol van de kennis en inzichten, omdat de beschikbaarheid van voldoende zoet water op veel plekken in Nederland knelt. De praktijkproef levert niet alleen een mogelijke nieuwe zoetwaterbron op voor de landbouw, maar ook waardevolle kennis voor andere regio's die te maken hebben met droogte, verzilting en een toenemende vraag naar zoet water. De kennis die wordt opgedaan in dit project draagt bij aan de ontwikkeling van duurzame zoetwateroplossingen voor Zeeland en Nederland.

Grevelingenmeer in de ‘verre toekomst’ zoetwaterlong van Nederland?

Het project loopt naast andere sporen waarbij onder andere de aanleg van bassins, een zoetwaterloket, de inzet van een zoetwaterregisseur en onderzoeken naar teeltoplossingen wordt gestimuleerd. Hier wordt in Zeeland al veel gebruik van gemaakt. „Voordeel van een ondergrondse opslag is dat je geen beslag legt op de bovengrondse ruimte.” Vael meent ook dat er landelijk nagedacht moet worden over het hoofdverdeelsysteem van zoetwater, wat nu via de grote rivieren loopt. „Wellicht kunnen we hier in Zeeland in de verre toekomst wel een zoetwaterlong creëren voor de rest van Nederland.” Hij denkt aan het Grevelingenmeer wat verder verzoet wordt. „Ik ben best wel trots dat wij in Zeeland hiermee voorop lopen.”

Vael benadrukt ook dat verzilting in Zeeland in principe niet een groot probleem is, maar dat door de zeespiegelstijging wellicht wel zaken aan elkaar geknoopt kunnen worden.