Haal meer uit je koppel met een slimme kuikenopvang

Waarom kuikenopvang loont

Een goede kuikenopvang zorgt voor een sterkere start. Het is een keuze waarin dierenwelzijn en rendement samenkomen. Het verkleint namelijk de kans op gezondheidsproblemen en hierdoor uitval op latere leeftijd. Daarnaast verbeter je de uniformiteit, groei en uiteindelijke prestaties van een koppel.

De groei van vleeskuikens verloopt namelijk exponentieel. Elke gram voer telt in de beginfase extra zwaar. Daarom is een goede kuikenopvang cruciaal. Wat je in de opvang laat liggen, haal je later niet meer in. Aandacht besteden aan de kuikenopvang is dus een welzijnsmaatregel die óók financieel interessant kan zijn.

Wanneer besteed je meer aandacht aan kuikenopvang?

De keuze voor kuikenopvang wordt al bij aankomst van de dieren gemaakt. Daarbij kijkt men natuurlijk niet naar enkele gevallen, maar naar patronen binnen een heel koppel. In de praktijk let je op de volgende zaken:

• Niet-uniforme koppels
• Slechte navelsluiting
• Lager lichaamsgewicht
• Trage en zwakke uitstraling

Voorspellen met data

Zwakke en kwetsbare kuikens zijn soms te voorspellen. Met informatie uit de keten kun je voorkomen dat je voor verrassingen komt te staan. Zoals eerder gezegd, zijn leeftijd van de moederdieren en broedomstandigheden van invloed op de gesteldheid van de kuikens. Daarnaast kan de spreiding waarin de kuikens uitkomen ook iets zeggen.

Inrichting kuikenopvang

Voor de inrichting van een goede kuikenopvang moet je een aantal zaken op orde hebben. Dit gaat over klimaat en temperatuur, voerstrategie, watermanagement en hygiëne.

Stalklimaat

Voor een goede start heb je een optimaal stalklimaat nodig. De lichaamstemperatuurregulatie van kuikens is nog niet ontwikkeld. Het klimaat moet dus vanaf de start in orde zijn om een mooi uniform koppel te krijgen. De volgende zaken zijn belangrijk:

• Starttemperatuur van ongeveer 34–36 °C
• De temperatuur is goed als er een normale spreiding tussen de dieren zit
• De vloertemperatuur is 28 °C
• Creëer een goede gevoelstemperatuur door een goede relatieve luchtvochtigheid (RV) en CO2-waarde

Watermanagement

Drinkwater zorgt voor een goede opname van het voer. Het drinkwatermanagement moet dus op orde zijn. Als vleespluimveehouder wil je zorgen dat het water schoon en bereikbaar is. Bij trage doorloopsnelheden kan het water een hoge temperatuur bereiken, wat bacteriegroei stimuleert. Het aanzuren van het drinkwater kan dit remmen. De drinklijnen moeten bij aankomst van de dieren op ooghoogte hangen.

Voerstrategie

Met een goede voeropname starten de kuikens beter. Wanneer de dieren eten, komt hun darmontwikkeling en groei op gang. Het is dus van belang om dit goed op orde te hebben. Het startvoer moet direct beschikbaar zijn, het moet dicht bij de dieren liggen en de dieren moeten actief pikken.

Vooral de eerste drie dagen moet er voldoende voer op het papier liggen. Picknickplaatsen kunnen kuikens helpen naar de voerpan te komen. Check iedere zes tot twaalf uur hoe de kuikens erbij staan. Is er onvoldoende activiteit? Dan is bijsturen vereist.

Hygiëne

Zwakke kuikens zijn vatbaar voor ziekten. De hygiëne moet daarom goed voor elkaar zijn. Zorg voor een schone stal met droog strooisel bij de opzet. Het is vervolgens belangrijk om bij afwijkend gedrag en uitval direct actie te ondernemen, mits er verbeteringen doorgevoerd kunnen worden.

De eerste 24 uur

De eerste uren zijn bepalend voor de ontwikkeling van kwetsbare koppels. In deze fase wordt de basis gelegd voor een goede voer- en wateropname op latere leeftijd en groei en uniformiteit. In deze uren wil je als vleespluimveehouder gericht bijsturen op basis van controles die je op vaste momenten uitvoert.

De eerste indruk (0-2 uur)

Na de opzet moet de basis in orde zijn. Dit betekent dat de kuikens verdeeld in de stal lopen en niet op elkaar gaan zitten. Als er grote afwijkingen in spreidingen zijn, dan is ingrijpen in stalklimaat of -licht wenselijk.

Activiteiten (2-4 uur)

Doorgaans worden de kuikens na enkele uren actiever. Wanneer de dieren passief blijven, dan moet er iets aangepast worden in klimaat, licht of de bereikbaarheid van voer en water.

Opname van voer en water (6-12 uur)

In deze periode moeten de kuikens zichtbaar eten en drinken. De krop moet goed gevuld zijn. Wanneer dit niet het geval is, lopen de dieren achterstand op en kan hierdoor uitval ontstaan. De kuikens moeten in deze periode bijna volledig verdeeld zitten.

Na de eerste 24 uur moet het koppel goed verspreid zitten, rustig zijn en een normale activiteit hebben. Als er na de eerste dag zaken niet kloppen, dan zie je dit waarschijnlijk terug in duidelijke verschillen tussen de kuikens. Het gedrag van de kuikens moet je als vleeskuikenhouder voldoende informatie verschaffen om actie te ondernemen.

Een goede kuikenopvang legt dus de basis voor de rest van de ronde. Door een goede voorbereiding en in de eerste uren scherp te observeren, data bij te houden en gericht acties te ondernemen, voorkom je afwijkingen en problemen.