FrieslandCampina verwacht sterkere tweede jaarhelft, maar waarschuwt voor gevolgen stikstofplannen

In de toelichting op de halfjaarcijfers noemt Van Karnebeek het positief dat het kabinet met de stikstofbrief van 26 juni duidelijkheid geeft over de koers van het beleid. „Vanuit FrieslandCampina vinden we het goed dat de overheid duidelijkheid geeft. Zekerheid op het boerenerf en zekerheid voor bedrijven is superbelangrijk, want alleen dan kunnen we investeren en innoveren.”
Volgens hem is die duidelijkheid hard nodig, maar raken de aangekondigde maatregelen vrijwel alle melkveehouders. „Deze maatregelen zijn zeer ingrijpend op het erf en raken bijna al onze ledenmelkveehouders in Nederland.”
Ook voor FrieslandCampina zelf is duidelijkheid belangrijk. De onderneming heeft vergunningen nodig om te kunnen investeren in de fabrieken.
GVE-norm kan leiden tot extensivering
Van Karnebeek verwacht dat de aangekondigde GVE-norm voor een deel van de melkveehouders ingrijpende gevolgen krijgt. Vooral in de gebieden waar de stikstofmaatregelen het zwaarst uitpakken, voorziet hij een verschuiving naar extensievere bedrijfsvoering, regeneratieve landbouw en biologische melkveehouderij.
Volgens hem ligt daar een belangrijke opdracht voor FrieslandCampina. De coöperatie wil die melkstromen beter verwaarden door een hogere opbrengst uit de markt te halen. Dat moet gebeuren via de garantieprijs, maar ook via bestaande duurzaamheidsbeloningen binnen Foqus Planet, On the way to PlanetProof en de biologische melkstroom.
Meer biologische melk, maar afzet blijft achter
Juist bij biologische melk ziet FrieslandCampina een belangrijke uitdaging. Terwijl de stikstofplannen ertoe kunnen leiden dat meer melkveehouders biologisch gaan produceren, groeit de vraag vanuit consumenten minder snel dan het aanbod. „Daar hebben we echt werk te doen, ook samen met onze klanten zoals de retail”, zegt Van Karnebeek.
Volgens hem liggen kansen in onder meer biologische kaas, huismerkproducten en de snelgroeiende afzet van biologische kindervoeding in China. „We zijn daar echt meters aan het maken.” De komende jaren moet FrieslandCampina nieuwe afzetmogelijkheden ontwikkelen om biologische melk beter te kunnen verwaarden.
FrieslandCampina wil melkvolume op peil houden
Hoewel FrieslandCampina verwacht dat de Nederlandse melkveestapel krimpt als de kabinetsplannen worden uitgevoerd, denkt de coöperatie de eigen melkaanvoer op peil te kunnen houden. „Wij zijn optimistisch dat we ook bij een dalende melkveestapel de volumes goed op peil kunnen houden en de fabrieken goed vol kunnen houden.”
Dat wil FrieslandCampina bereiken door het marktaandeel verder uit te breiden en nieuwe leden aan te trekken zodra daarvoor ruimte ontstaat. Daarnaast verwacht de onderneming dat bestaande leden hun melkproductie deels blijven uitbreiden. Ook investeert FrieslandCampina in extra verwerkingscapaciteit op bestaande productielocaties.
Geen duidelijke stijging van melkprijs verwacht
Voor melkveehouders rekent Van Karnebeek in de tweede helft van het jaar niet op een duidelijke stijging van de melkprijs. Wel verwacht hij dat de basiszuivelprijzen en de melkaanvoer stabiliseren. „Zoals we er nu naar kijken, geeft dat een wat stabieler, rustiger beeld. Dat betekent niet noodzakelijkerwijs meteen een stijging.”
Volgens hem ligt de melkprijs nog altijd fors lager dan een jaar geleden, terwijl de kosten op melkveebedrijven nauwelijks zijn gedaald. „Dit is echt wel uitdagend voor onze leden.”
Verdienmodel moet steeds meer uit hoogwaardige eiwitten komen
Om de melkprijs op langere termijn te verbeteren, blijft FrieslandCampina investeren in producten met een hogere toegevoegde waarde. Daarbij ziet de onderneming vooral kansen voor hoogwaardige melkeiwitten, waarvan de wereldwijde vraag volgens Van Karnebeek sneller groeit dan de totale melkproductie. „Wij verwachten dat de vraag naar hoogwaardige eiwitten harder zal groeien dan de totale melkproductie wereldwijd.”
FrieslandCampina investeert daarom verder in ingrediënten, eiwitproducten en extra verwerkingscapaciteit. Volgens Van Karnebeek zullen hoogwaardige eiwitten de komende jaren een steeds belangrijkere pijler onder het verdienmodel van de onderneming vormen.
Stefan Buning
Geboren en getogen op een melkveebedrijf in de Achterhoek. Sinds 1998 werkzaam als redacteur bij Agrio. Als chef Melkvee is hij samen met zijn team verantwoordelijk voor het kritisch volgen van alles wat er in en om de melkveehouderij in Nederland gebeurt.
Beeld: FrieslandCampina

