Wet- en regelgeving en gebrek aan kennis beperken grootschalige toepassing van drones in landbouw

Het onderzoek wordt in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LVVN) uitgevoerd. De roadmap moet de kansen, belemmeringen en ontwikkelpaden voor dronegebruik in de landbouw in kaart brengen. Duidelijk is dat drones een scala aan toepassingen bieden die de landbouw efficiënter, duurzamer en preciezer kunnen maken.

Vandaag de dag is de belangrijkste toepassing nog monitoring. Met verschillende precisietechnieken wordt er al volop data verzameld over gewasgezondheid, bodemkwaliteit en biodiversiteit. Een voorbeeld is het vroegtijdig opsporen van schimmels of onkruid, waardoor gerichte bestrijding mogelijk wordt en het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen kan worden verminderd. Maar inmiddels worden drones ook ingezet voor het zaaien en onderzaaien en wordt er volop getest met het verspreiden van gewasbeschermingsmiddelen en het bemesten van gewassen.

Wet- en regelgeving legt dronegebruik in landbouw aan banden

Ondanks de veelbelovende kansen zijn er nog aanzienlijke belemmeringen die een wijdverbreide toepassing van drones in de weg staan, zo stellen de onderzoekers. Een van de grootste uitdagingen is de regelgeving. De Europese dronewetgeving deelt drone-operaties in drie categorieën in, afhankelijk van het risiconiveau. Voor veel landbouwtoepassingen is een specifieke vergunning vereist, wat een tijdrovend en kostbaar proces kan zijn. Daarnaast gelden er strikte beperkingen voor drones zwaarder dan 25 kilogram, waarbij per provincie een zogenoemde TUG-ontheffing moet worden aangevraagd. Deze ontheffingen zijn vaak beperkend en verschillen per regio, wat de flexibiliteit en schaalbaarheid van dronegebruik belemmert.

Een andere belangrijke belemmering is de technologische ontwikkeling. Hoewel drones steeds geavanceerder worden, zijn er nog steeds technische beperkingen, zoals onvoldoende vloeistofverdeling bij spuiten. Daarnaast is de integratie van dronedata in bestaande bedrijfsmanagementsystemen vaak onvoldoende, wat het praktische gebruik bemoeilijkt.

Kennis en acceptatie speelt cruciale rol

De onderzoekers constateren ook dat de logistiek rondom het vullen van tanks en het laden van accu’s op locatie om aanpassingen in de werkwijze vraagt. Daarnaast speelt kennis en acceptatie een cruciale rol. Veel telers en adviseurs hebben beperkte kennis over het effectieve gebruik van drones, zoals over de optimale omstandigheden voor zaaien, strooien en spuiten, en het kwantificeren van de effecten. 'Dit gebrek aan kennis zorgt voor terughoudendheid en maakt het moeilijk om een sluitende business case te ontwikkelen. Ook is er weinig experimenteerruimte beschikbaar waar drones op grote schaal en onder realistische omstandigheden kunnen worden getest, wat innovatie vertraagt', zo concluderen de onderzoekers.

Nederland kan een leidende rol spelen in integratie van landbouwdrones

In de roadmap wordt voor de doorontwikkeling van drones in de landbouw ingezet op vijf pijlers: kennisontwikkeling, kaders voor innovatie en implementatie, kennisdeling, internationale samenwerking en hardware. Aangeraden wordt om nadrukkelijk de samenwerking tussen overheid, kennisinstellingen, fabrikanten en telers op te zoeken. 'Door te investeren in kennisontwikkeling, het vereenvoudigen van regelgeving en het stimuleren van innovatie kan Nederland een leidende rol spelen in de integratie van drones in de landbouw. Dit vereist niet alleen technische vooruitgang, maar ook een cultuurverandering waarbij telers en adviseurs vertrouwd raken met de mogelijkheden van drones', is de slotconclusie van de onderzoekers. 'De combinatie van wetenschappelijke inzichten, praktijkervaring en (internationale) samenwerking zal bepalend zijn voor het succes van de innovatie.'

Lees hier de Roadmap 'Drones naar de boerenpraktijk' van de WUR