BBB eist compensatie bij laagvliegoefeningen Defensie

De laagvliegoefeningen zijn van maandag 17 augustus t/m donderdag 20 augustus en maandag 24 en dinsdag 25 augustus (week 34 en 35) van 9 tot half 5. In de gemeenten Westerveld, Assen, Het Hogeland en omliggende gemeenten is een tijdelijk laagvlieggebied aangewezen. In het verleden leidden deze oefeningen van Defensie tot incidenten met vee. Opstallen en radio aan, adviseert Defensie. Eddie van Marum maakt zich namens de BBB, onder andere via facebook, hard voor een schadeloosstelling voor dat opstallen tijdens laagvliegoefeningen.

Op Facebook schrijft de zelfstandig fauna-adviseur onder meer: 'Het defensiebudget is de afgelopen jaren al enorm gestegen en de defensiebereidheid moet omhoog. Wat mij betreft is de consequentie dan ook dat de getroffen ondernemers schadeloos gesteld moeten worden. Ik zou de agrarische belangenbehartigers dan ook aanraden om hier met Defensie het gesprek over aan te gaan. En hopelijk komt er ook een reactie vanuit Defensie zelf.'

Wintervoorraad

Eddie Van Marum (BBB) licht het Facebook bericht telefonisch toe: „Het valt mij op dat ze van alles ontzien met de helikopters, zoals bewoond gebied of natuurgebied. Maar over de consequenties voor melkveehouders hoor je ze niet. Koeien op stal moet je wintervoorraad voeren en dat zijn kosten. Als je overgaat van vers gras naar kuilgras krijg je bovendien schommelingen in de melkgift. Ook daar hoor je niemand over.”

Hij vervolgt: „Er zou vooraf een vergoeding moeten komen voor de specifieke gebieden waar laag wordt gevlogen. Voor schade aan gewassen door Defensie-activiteiten geldt al een staffelvergoeding; waarom is die er niet voor het moeten opstallen van weidedieren? Oefeningen zijn nodig, maar als de overlast onevenredig verdeeld wordt over de Nederlandse burgers en ondernemers dan zou je voor die mensen die extra kosten moeten maken ook iets moeten regelen. Ik heb ons BBB-standpunt op social media gezet en het ministerie van Defensie ook uitgedaagd om daarop te reageren. Vanuit de BBB wil ik de discussie hierover aanjagen en de agrarische belangenverenigingen ook oproepen deze discussie aan te gaan.”

Stampij in de stal

Er waren al incidenten met koeien die door afrastering rennen en vroeggeboortes. Ook in de stal is er stress tijdens laagvliegoefeningen. Theo Slegers van dierenartsenpraktijk Noord-West Groningen was destijds als dierenarts bij een drama betrokken. Hij zegt: „Het laagvliegen zorgt ook voor onrust in de stal waardoor koeien gaan rennen. Enkele jaren geleden moest ik na stampij in een ligboxenstal in de buurt van Pieterburen na laagvliegoefeningen een noodslacht uitvoeren op een melkkoe. Een volwassen koe met een gebroken poot is niet te helpen, want voor gipsen zijn ze te zwaar. Deze boer is achteraf gecompenseerd door Defensie. Ik las dat Defensie boeren nu adviseert om de radio dan maar aan te zetten in de stal, maar dat helpt denk ik weinig. Maar ja, wat kun je anders doen?”

Schadeloosstelling

Van Marum deelt het BBB-standpunt dat de kosten niet zomaar afgewenteld zouden moeten worden op de boeren. Hij becijferde dat het opstallen van 150 melkkoeien, samen met de verminderde melkgift, de boer zeker 5.200 euro per week kost. Hij steunt het maatschappelijk belang van de oefeningen, maar pleit voor schadeloosstelling van individuele boeren in de aangewezen tijdelijke laagvlieggebieden. Hij roept LTO en andere belangenbehartigers op om de discussie met Defensie daarover aan te gaan.

Defensie adviseert in een officiële mail aan de aangewezen gemeenten om vee op te stallen of in een ruime, beschutte weide te zetten, een radio aan te zetten in de stal en jongvee in groepsverband te zetten. Majoor Abma is woordvoerder van de luchtmacht: „Vier van onze helikopters mogen tijdens de oefeningen op grasspriethoogte vliegen. Wel proberen onze vliegers onrust te minimaliseren. Wij snappen dat wij toch onrust kunnen veroorzaken bij vee op de grond. Vooraf is er geen compensatiemogelijkheid. Het preventief binnen houden van vee is een keuze van de ondernemer zelf. Maar achteraf geldt er wel een vergoedingsregeling voor schade.”

Klachten

Defensie liet eerder al weten dat het mensen in laagvlieggebieden van tevoren gaat informeren over oefeningen met helikopters in een gebied. Boeren die klachten hebben of schade ervaren door Defensieactiviteiten kunnen dit online melden via Luchtmacht burgermeldingen. Voor geluidsoverlast door vliegoefeningen wordt op een speciale pagina het aantal klachten bijgehouden rond tien vliegbases. Elk kwartaal wordt daar een rapport over uitgebracht, maar hoeveel klachten daarvan er specifiek van boeren komen is niet bekend.

Deze maand gaat het om een tijdelijk laagvlieggebied in Groningen en Drenthe, maar Defensie breidt de komende jaren ook de vaste laagvlieggebieden voor helikopters flink uit, zo bleek uit eerdere navraag door onze redactie. Deze grenzen in de meeste gevallen aan de twaalf al bestaande laagvlieggebieden. De twintig laagvlieggebieden zullen naar verwachting tussen 2030 en 2035 in gebruik worden genomen, Meer overlast is dus te verwachten.

Voor melkveehouders in en rond de gemeenten Westerveld, Assen en Het Hogeland zit er deze maand weinig anders op dan opstallen met de radio aan, of afwachten en hopen dat de eventuele overlast meevalt.