Verdienmodel met verse mest

De startup nam onlangs zijn eerste installatie in gebruik en wil de komende jaren samen met melkveehouders een landelijke productieketen voor groen gas opbouwen. Niet door boeren zelf de volledige keten te laten organiseren, maar door het werk slim te verdelen.

"Boeren moeten én willen verduurzamen", zegt commercieel directeur van BASgas Wolf Creemers. "De vraag is vooral hoe je dat op een manier doet die ook economisch aantrekkelijk is."

De boer produceert ruw biogas, BASgas doet de rest

Groen gas uit mest is niet nieuw. Toch blijft toepassing op veel melkveebedrijven beperkt. Volgens Creemers komt dat vooral doordat de volledige productieketen ingewikkeld en kostbaar is.

"Een boer moet niet alleen biogas produceren, maar ook zorgen voor de opwerking, certificering, logistiek en invoeding op het gasnet. Dat is voor veel bedrijven simpelweg een brug te ver."

BASgas pakt dat anders aan. De melkveehouder produceert op het eigen erf ruw biogas uit dagverse mest. Vanaf dat moment neemt BASgas het proces over. Het bedrijf plaatst een eigen installatie op het erf, perst het gas in cilinders, verzorgt het transport, werkt het biogas op tot aardgaskwaliteit en zorgt ervoor dat het uiteindelijk op het gasnet wordt ingevoed. De oplossing van BASgas is geschikt voor melkveebedrijven met de 100 en 200 koeien.

"We verkopen geen machine, maar gaan een samenwerking aan. De boer doet waar hij goed in is en wij doen waar wij goed in zijn," zegt Creemers.

Wat vraagt dat van een melkveehouder?

De basis van het concept ligt op het melkveebedrijf zelf. Om zoveel mogelijk biogas uit de mest te halen, moet die zo snel mogelijk uit de stal worden afgevoerd naar een vergister. Afhankelijk van de bestaande situatie vraagt dat aanpassingen aan de stalvloer, zodat de mest niet meer langdurig in de kelder blijft liggen, en de aanleg van of aanwezigheid van een vergister op het erf. In de vergister ontstaat vervolgens op natuurlijke wijze ruw biogas.

Meer dan alleen duurzame energie

Het concept draait niet alleen om de productie van groen gas. Doordat de mest vrijwel direct uit de stal wordt gehaald en wordt vergist, komt er minder methaan en ammoniak vrij. Creemers ziet dat als een belangrijk voordeel. "Je verlaagt emissies én voegt een verdienmodel toe aan het bedrijf, we gaan een langdurige samenwerking aan waarbij wij de boer betalen voor het ruwe biogas. Juist die combinatie maakt deze aanpak interessant."

Volgens hem is snelle verwerking van verse mest bovendien effectiever dan grootschalige systemen waarbij mest eerst wordt verzameld en later wordt vergist. "Hoe verser de mest, hoe minder methaan er verloren gaat. Daardoor bereik je uiteindelijk ook een grotere klimaatwinst."

BASgas presenteert zich niet als dé oplossing voor de stikstofproblematiek, maar wel als een partij die een belangrijke bijdrage kan leveren. Na vergisting kan het digestaat verder worden verwerkt tot bijvoorbeeld kunstmest. Daarmee kan de boer de kringloop van het melkbedrijf steeds verder sluiten.

Verduurzamen met perspectief

In gesprekken met melkveehouders merkt Creemers dat de bereidheid om te verduurzamen groot is. “Ik spreek eigenlijk geen boeren die zeggen dat er niets hoeft te veranderen. Ze zien zelf ook dat verduurzaming nodig is. Tegelijkertijd moeten investeringen wel passen bij de economische realiteit van hun bedrijf."

Voor melkveehouders die willen onderzoeken of deze route past bij hun bedrijf, zijn verschillende ondersteuningsmogelijkheden beschikbaar. Zo kunnen Gelderse ondernemers gebruikmaken van de Landbouwverduurzamingsvoucher om investeringsplannen door te rekenen. Afhankelijk van de investering kan ook het Gelders Klimaatfonds een rol spelen bij de financiering van duurzame maatregelen.