De Natuurweide: ‘Biologisch als uitgangspunt van beleid, niet als uitzondering’

In de open brief wordt de ‘Groei van biologische productie en consumptie’-brief van minister Van Essen aangehaald. Daarin wordt biologisch volgens De Natuurweide als doel genoemd. Het gaat om 15 procent biologisch areaal in 2030, voorrang voor gecertificeerde inschrijvers bij de verpachting van overheidsgrond, en het principe dat biologische grond biologisch blijft.

Regelgeving sluit niet aan bij biologische bedrijfsvoering

Volgens de vereniging valt de biologische melkveehouderij onder generieke regelgeving die niet goed aansluit bij de biologische bedrijfsvoering. De Natuurweide noemt onder meer de afgeschafte derogatie en de vaste norm van 170 kilogram stikstof per hectare, nieuwe aandachtsgebieden, de eis om te extensiveren, en grond die via gebiedsprocessen uit de markt wordt genomen. Volgens de vereniging lopen doel en middel in één en dezelfde brief uiteen.

‘Als biologisch werkelijk het uitgangspunt van beleid is, dan hoort daar wetgeving bij die aansluit bij wat ons systeem aantoonbaar presteert’, schrijft De Natuurweide. De vereniging zegt geen vrijstelling of streepje voor te vragen. ‘Wij vragen regels die bij ons systeem passen en wij zijn bereid die prestaties zelf hoog te houden.’

Ontwikkeling nieuw rekeninstrument

De Natuurweide loopt aan tegen de manier waarop prestaties van melkveebedrijven worden gemeten. De vereniging noemt de Kringloopwijzer als voorbeeld. Volgens de brief bevat de Kringloopwijzer rekenregels en aannames die ‘onvoldoende recht doen aan het biologische systeem’. Daarom werken De Natuurweide, Wageningen UR, het Louis Bolk Instituut en Biohuis sinds 2022 samen aan de BioMonitor. De Natuurweide vindt dat een beoordeling per kilogram product te veel nadruk legt op volume-efficiëntie. De BioMonitor kijkt daarom naar negen thema’s, waaronder bodem- en waterkwaliteit, biodiversiteit en landschap, dierwaardigheid, arbeid en bedrijfseconomie. ‘Dat is de biologische gedachte in cijfers: een systeem beoordelen op zijn samenhang, niet op één losse emissie.’

Extensieve melkveehouderij als antwoord

Ook de ligging van biologische melkveebedrijven speelt volgens De Natuurweide een rol. Een groot deel van de biologische sector bevindt zich op grasland dat niet geschikt is voor akkerbouw of voedselproductie voor mensen, bijvoorbeeld omdat het nat is, op veen ligt, of dicht bij natuurgebieden. ‘Grasgebonden, extensieve melkveehouderij is daar niet het probleem, maar het passende antwoord’, stelt de vereniging.

De Natuurweide wil daarom aangepaste wetgeving in plaats van uitzonderingen. ‘Een uitzondering op basis van een certificaat willen we niet, dat zou sturen op etiket in plaats van op effect.’ Volgens de vereniging moeten regels aansluiten bij de prestaties van een systeem.

Bestand tegen mindere tijden

De vereniging vindt dat de groei van biologische producten in het winkelschap niet automatisch betekent dat de sector bestand is tegen mindere tijden. De keuzes rond mestregels, grondbeleid en pachtwetgeving bepalen volgens de vereniging of biologisch ‘een etiket in de folder blijft of een uitgangspunt van beleid wordt’.