Met energiebesparende enzymen gelijke prestaties met minder energie

Veel standaardvoederenzymen zijn gericht op het vrijmaken van voedingsstoffen uit ingrediënten. Energiebesparende enzymen daarentegen zijn gericht op het voorkomen van onnodig energieverlies door het afbreken van anti-nutritionele factoren (ANF’s).

β-mannanen zetten het immuunsysteem onnodig aan

Varkensvoer bevat β-mannanen, die algemeen worden beschouwd als anti-nutritionele factoren. β-mannanen maken deel uit van de hemicellulosefractie; het zijn complexe vezels die niet door de lichaamseigen enzymen kunnen worden verteerd. Het probleem is dat de structuur van β-mannanen in planten sterk lijkt op structuurpatronen waaraan bepaalde pathogenen, zoals E. coli, worden herkend. Daardoor kan het immuunsysteem van het dier ze ten onrechte als een bedreiging herkennen en een immuunreactie in de darmen opwekken. Dit staat bekend als een door voer geïnduceerde immuunreactie (FIIR, Feed-Induced Immune Response) en zorgt ervoor dat voedingsstoffen en energie worden omgeleid van productieve functies naar de bestrijding van de vermeende bedreiging.

Darmen zijn minder effectief

Deze immuunreactie veroorzaakt ook een ontsteking van de darmen, waardoor die minder effectief functioneren. Dit vermindert niet alleen de opname van voedingsstoffen, maar verhoogt ook het risico op secundaire infecties. Uiteindelijk zullen varkens, als hun darmgezondheid is aangetast, hun genetische groeipotentieel niet bereiken.

Zitten in veel grondstoffen

β-mannanen komen voor in veel plantaardige grondstoffen die in varkensvoer worden gebruikt. Zelfs relatief lage concentraties kunnen ze een reactie uitlokken. Voer waarin ingrediënten zoals soja, zonnebloem en granen samen meer dan 12% van de samenstelling uitmaken, bevat vaak hoge concentraties β-mannanen en kan daarom een door voer geïnduceerde immuunreactie (FIIR) veroorzaken.

β-mannanase voorkomt verlies van energie en nutriënten

Het enzym β-mannanase, Hemicell HT, breekt β-mannanen in het voer af. De kortere ketens worden niet langer als een bedreiging herkend, waardoor de FIIR wordt voorkomen. Dit bespaart waardevolle energie en voedingsstoffen en ondersteunt een gezonder maag-darmkanaal.

Uit onderzoek is gebleken dat het afbreken van β-mannanen een energiebesparing tot 63 kcal NE/kg kan opleveren. In de praktijk biedt dit flexibiliteit bij het formuleren van voer. Hierdoor kan de vrijgekomen energie direct ten goede komen aan betere dierprestaties en een betere darmgezondheid. Zo kan een constante en efficiënte productie worden gehandhaafd.

Proef: gelijke prestaties bij 35 kcal minder energie

In een voederproef bij het Schothorst Feed Research-centrum in Nederland werden 192 vleesvarkens gevolgd, verdeeld over een controlegroep en een Hemicell XT-groep. De Hemicell XT-groep kreeg rantsoenen met 35 kcal NE/kg minder energie dan de controlegroep. Ondanks dit lagere energiegehalte in het voer behielden de varkens die Hemicell XT kregen hun prestaties ten opzichte van de controlegroep. Dit toont aan dat Hemicell XT effectief helpt de prestaties te behouden, ondanks een lager energiegehalte in het voer.¹

Ook een lagere CO₂-voetafdruk is mogelijk

De toevoeging van β-mannanase aan voer biedt ook mogelijkheden om de CO₂-voetafdruk van voer te verlagen en duurzaamheidsdoelen in de varkenshouderij te ondersteunen. Studies hebben aangetoond dat het toevoegen van Hemicell XT aan varkensvoer de productiegerelateerde CO₂-voetafdruk met 1,1% tot 4,2% kan verlagen, afhankelijk van de samenstelling van het voer en de herkomst van de ingrediënten.²

Gezondheid, prestaties en duurzaamheid in één voerstrategie

Nutritionisten en voerproducenten zouden moeten overwegen Hemicell XT aan varkensvoer toe te voegen. Het enzym kan bijdragen aan duidelijke doelstellingen op het gebied van varkensgezondheid, productiviteit en duurzaamheid.

Door β-mannanen aan te pakken met een gericht β-mannanase-enzym, kunnen varkenshouders de darmgezondheid verbeteren, de benutting van voedingsstoffen optimaliseren en de energiedichtheid van het voer verlagen, terwijl zij tegelijkertijd dichter bij hun duurzaamheidsdoelstellingen komen.

Bronnen

1. Efficacy of Hemicell XT growing-finishing pigs – Schothorst Spain 2023 presentation
2. Elanco DOF Blonk Consultants A lifecycle assessment (LCA)_Hemicell (v1.0)

Hemicell, Elanco en het diagonale balklogo zijn handelsmerken van Elanco of haar dochterondernemingen. ©2026 Elanco.

Elanco Nederland B.V. - Van Deventerlaan 31 - 3525 AG Utrecht
Elanco Belgium BV - Generaal Lemanstraat 55/3 - 2018 Antwerpen

PM-BE-26-0236