Elektronische neus kan boeren helpen bodemleven te monitoren

‘Boeren roken vroeger al aan hun grond om te beoordelen hoe gezond die was’, schrijft Boone in haar persbericht. ’En daar zit een kern van waarheid in. Schimmels en bacteriën zijn belangrijk voor de bodemgezondheid en produceren geurstoffen die uit de bodem kunnen worden opgevangen en geanalyseerd.’
Ieder beheer zijn eigen geur
Boone onderzocht achttien graslanden in de Ooijpolder bij Nijmegen. Boeren pasten allemaal verschillend beheer toe. Van intensief beheer met meer kunstmest tot volledig natuurlijk en extensief beheer. Met buizen en een pomp ving ze de geuren uit de bodem op, waarna die in het laboratorium werden onderzocht. In totaal vond Boone 75 geurstoffen. Zestien daarvan hangen duidelijk samen met de wijze van beheer. Negen geurstoffen namen toe bij extensiever beheer, zeven namen juist af. ‘Vooral aldehyden, die voor een groot deel door schimmels worden geproduceerd, bleken gevoelig voor veranderingen in het bodembeheer’, meldt Boone in het persbericht. ‘Dat kan interessant zijn voor boeren die hun bedrijfsvoering extensiever willen maken.’ De geurstoffen kunnen boeren helpen op een eenvoudige manier te volgen wat bijvoorbeeld minder kunstmest, meer organische mest of meer plantendiversiteit doet met het bodemleven. Een maandelijkse DNA-analyse is volgens Boone niet praktisch. Een sensor die bodemgeur analyseert, zou volgens Boone een eenvoudig alternatief kunnen zijn.
Nog geen sensor
Voor het ontwikkelen van een elektronische neus moeten nog verschillende stappen worden gezet. Maar het onderzoek laat volgens Boone zien dat de techniek potentie heeft. Uit ander onderzoek blijkt bovendien dat graslanden met extensiever beheer een specifieke schimmelgemeenschap hebben, meer koolstof in de bodem bevatten en een actiever bodemleven hebben. Een gezonde bodem kan daardoor mogelijk weerbaarder zijn bij extreme omstandigheden, zoals droogte.
Hermien van der Aa
Woont en werkt op een melkveebedrijf in Hernen met als neventakken educatie en zorglandbouw. Sinds 2020 parttime redacteur melkvee bij Agrio, waar ze hoofdzakelijk schrijft voor de website melkvee.nl, het vakblad Melkvee en de regiobladen
Beeld: Ellen Meinen
Bron: Radbouw Universiteit


