Effect groenbemesters op koolstof in bodem lastig meetbaar

Binnen Slim Landgebruik wordt veel informatie verzameld over effecten van maatregelen op CO2-vastlegging, N2O-emissies en bodemindicatoren en over de kosten en baten van maatregelen, hoe deze toe te passen op het bedrijf en hoe deze te stimuleren. Zowel vanuit een beleids- als ondernemersperspectief is het wenselijk om consequenties van maatregelen overzichtelijk bij elkaar te hebben.
Groenbemesters hebben ook een rol als het gaat om koolstofvastlegging. Vanuit het oogpunt van klimaat en het uit de lucht halen van CO2 speelt fotosynthese natuurlijk een belangrijke rol. Groenbemesters halen CO2 uit de lucht en leggen koolstof, in elk geval voor een bepaalde periode, vast. Het punt met koolstofvastlegging in de bodem is dat het lastig is om een meetbaar effect aan te tonen, vooral op de korte termijn.
Een Nederlandse bodem kan ruim 100 ton koolstof per hectare bevatten in de laag 0 tot 30 centimeter in minerale gronden in de akkerbouw. Een op tijd gezaaide groenbemester voegt dat in één jaar ongeveer 2500 kilogram koolstof per hectare aan toe. Dat is een grove schatting uitgaande van resultaten van de groenbemesters (boven- en ondergronds) uit Lelystad gezaaid na graan. Over de koolstofvoorraad in de Nederlandse bodem is in 2019 na meerjarig onderzoek een rapport verschenen. Toch is dat lastig terug te meten in de bodem, met name omdat de koolstof van die groenbemester ook nog grotendeels binnen een jaar afbreekt.
‘Dat het niet eenvoudig is om een meetbaar effect aan te tonen, geldt voor meer maatregelen, dus moet je vooral naar het grotere plaatje kijken’, stellen de onderzoekers die betrokken zijn bij het onderzoek.
Kijk voor meer informatie op Slimlandgebruik.nl
Rapporten waarin groenbemesters vermeld staan:
- https://slimlandgebruik.nl/sites/default/files/2026-08/2025_co2-bodem_achtergronddocuement_defv2.pdf
- https://slimlandgebruik.nl/sites/default/files/2025-07/2025_schepens_etal_from_global_trends_to_local_realities.pdf
- https://slimlandgebruik.nl/sites/default/files/2025-09/2025_sl-meekoppel_synthese_vervuurtetal_0.pdf
- https://slimlandgebruik.nl/sites/default/files/2023-07/Cover_crop_reference_values_report.pdf
De inzichten uit Slim Landgebruik onderstrepen hoe belangrijk het is om de effecten van groenbemesters op de bodem beter te begrijpen. Tijdens de Groenbemesterdag 2026 op 15 oktober bij WUR Open Teelten in Vredepeel worden groenbemesters vanuit verschillende invalshoeken belicht. Het evenement wordt mede mogelijk gemaakt door Slim Landgebruik. Ontdek wat de nieuwste kennis en praktijkervaringen betekenen voor jouw bedrijf.
Bekijk het programma en meld je aan voor de Groenbemesterdag 2026!
Martin de Vries
Geboren en getogen in het Friese Oudehaske ontwikkelde Martin een grote interesse voor de landbouw. Als opgeleid journalist specialiseerde hij zich in de akkerbouw. Zijn overmatige dosis aan nieuwsgierigheid zet hij in voor het team rond Akkerwijzer.
Beeld: Jasper Winters


