Sterke Erven Logo

RIVM meet opnieuw laag nitraatgehalte in Springendal & Dal van de Mosbeek

03 min
Beekbegeleidend bos met de Mosbeek.
Beekbegeleidend bos met de Mosbeek.
Na vier meetjaren blijkt de nitraatconcentratie in de beekdalnatuur van Natura 2000-gebied Springendal & Dal van de Mosbeek opnieuw laag te zijn. Daardoor blijft de vraag boven de markt hangen of het uit productie nemen van landbouwpercelen nodig was om de natuur te beschermen.

De projectgroep van de provincie Overijssel voor dit natuurgebied publiceerde afgelopen donderdag de nieuwste kennisnotitie van het RIVM over de nitraatmetingen in het gebied. Begin dit jaar publiceerde Sterke Erven al de resultaten van de eerste drie jaar na het indienen van een Woo-verzoek (Wet open overheid). De provincie en het RIVM wilden de meetresultaten toen nog niet naar buiten brengen, omdat de meetreeksen niet robuust genoeg waren. In het eerste meetjaar is er op sommige plaatsen door de ondoorlatende laag geboord en water bemonsterd dat niet direct te relateren is aan het huidige grondgebruik.

Opnieuw laag nitraatgehalte

Maar ook het vierde meetjaar laat opnieuw een zeer lage nitraatconcentratie zien in de beekdalnatuur. Over de vier jaren komt die volgens het RIVM uit op 7 milligram per liter grondwater. In de nieuwste kennisnotitie staat niet per jaar weergegeven wat de nitraatconcentratie was. In de eerder vrijgegeven notitie rapporteerde het RIVM voor 2022 13 milligram, voor 2023 8 milligram en voor 2024 6 milligram nitraat per liter grondwater. Rekenkundig gezien ligt de concentratie van 2025 dan onder de 6 milligram. In de natuurgebieden wordt op vijf plekken het grondwater bemonsterd.

Landbouw en natuurpercelen

Het nitraatgehalte wordt ook gemeten onder de landbouwpercelen. Over vier jaar komt de gemiddelde nitraatconcentratie onder permanent grasland uit op 29 milligram per liter. Landelijk is dat voor zandregio’s 33 milligram. Onder akkerbouwpercelen ligt het gemiddelde op 69 milligram nitraat, terwijl dat in zandregio’s 67 milligram is. De gemiddelde nitraatconcentratie onder kruiden- en faunarijke percelen is 23 milligram voor grasland en 48 milligram voor akkers. Deze percelen worden niet bemest.

50 milligram wettelijke norm

Het RIVM concludeert verder dat het verschil in nitraatconcentratie tussen de percelen groot is. Op de habitats na komen er zowel onder niet bemeste kruidenrijke graslanden tot reguliere akkerbouwpercelen uitschieters voor die boven de 50 milligram uitkomen. Het RIVM stelt dat het ontbreekt aan een goede norm om aan te toetsen. Het instituut zegt niet te weten wat de maximale nitraatconcentratie in het grondwater mag zijn, om aan de doelen voor natuur en oppervlaktewaterkwaliteit te voldoen. De enige wettelijke norm die er nu is, is die van 50 milligram nitraat. Het RIVM weet verder niet op welke percelen maatregelen zijn genomen om de nitraatuitspoeling te beperken en kan daardoor ook nog geen conclusies trekken over de vraag of die maatregelen een effect laten zien.

Beeld: Robert Ellenkamp

Tags
MelkveeGrondwaterKaderrichtlijn WaterNatura 2000NitraatrichtlijnOverijssel