Newcastle Disease na twee jaar terug in Zweden
NCD-uitbraak in Zweden treft 200.000 leghennen

In Zweden is voor het eerst sinds oktober 2024 weer Newcastle Disease (NCD) uitgebroken op een commercieel pluimveebedrijf. Het gaat om een leghennenbedrijf in Halmstad, in het zuidwesten van het land. Daar worden in totaal 200.520 leghennen gehouden in vijf stallen.
De Zweedse veterinaire autoriteit bevestigde de uitbraak op 12 november 2026. Dat blijkt uit een melding aan de Wereldorganisatie voor Diergezondheid (WOAH). De ziekte werd opgemerkt door een daling van de legproductie in twee van de vijf stallen. Onderzoek bevestigde vervolgens het vermoeden van de ziekte van Newcastle.
Meer dan 200.000 leghennen geruimd
Om verdere verspreiding van het virus te voorkomen, zijn alle 200.520 leghennen op het bedrijf geruimd. Rond het bedrijf is een beschermingszone met een straal van drie kilometer ingesteld. Daarnaast is een bewakingszone ingesteld die zich uitstrekt over tien kilometer. In de beperkingszones gelden strenge transportbeperkingen. De autoriteiten houden toezicht op zowel de pluimveebedrijven binnen de zones als de bedrijven buiten de getroffen gebieden.
Daarnaast onderzoeken ze mogelijke contacten tussen het besmette bedrijf en andere pluimveebedrijven. Met dit epidemiologisch onderzoek moeten mogelijke besmettingsroutes worden opgespoord en verdere besmettingen worden voorkomen. Tot de opgelegde maatregelen behoren ook ontsmetting en de afvoer van kadavers, dierlijke producten, bijproducten en afval onder officieel toezicht.
Laatste uitbraak in 2024
Zweden meldde in oktober 2024 voor het laatst een uitbraak van NCD. Ook in 2022 en 2023 werden pluimveebedrijven getroffen. Met de huidige besmetting in Halmstad is de dierziekte na ongeveer twee jaar opnieuw opgedoken op een Zweeds pluimveebedrijf.
De ziekte van Newcastle is een zeer besmettelijke virusziekte die verschillende vogelsoorten kan treffen. Bij leghennen kunnen onder meer een duidelijke daling van de legproductie, ademhalingsproblemen, neurologische verschijnselen en verhoogde uitval optreden. Voor pluimveehouders zijn consequente bioveiligheidsmaatregelen essentieel om het risico op insleep van het virus te verkleinen.
Extra R&O verplicht
In verband met de NCD-uitbraak in Zweden moeten lege en geladen vervoermiddelen voor pluimvee of broedeieren, die terugkeren of komen uit Zweden, onmiddellijk na binnenkomst in Nederland een extra reiniging en ontsmetting (R&O) ondergaan. Deze R&O-verplichting geldt daarnaast voor vervoermiddelen van pluimvee of broedeieren die terugkeren of komen uit EU hoog-risicolanden. Zie hiervoor de website van de NVWA. Ook geldt deze extra R&O-verplichting voor alle landen buiten de Europese Unie, oftewel derde landen.
De extra reiniging en ontsmetting moet worden uitgevoerd op een erkende R&O-plaats voor pluimveetransportmiddelen, een slachthuis of een broederij. Geladen vervoermiddelen worden eerst gelost, waarna ter plekke een eerste R&O plaatsvindt. Hierna worden de voertuigen onmiddellijk vervoerd naar een erkende R&O-plaats, een slachthuis of een broederij, om aldaar een tweede R&O te ondergaan.
Tom Schotman
Opgegroeid op een vleeskuikenbedrijf in het Achterhoekse Vragender. Schrijft sinds augustus 2013 voor Sterke Erven Pluimvee (voorheen Pluimveeweb.nl en vakblad Pluimveeweb), Sterke Erven Varkens (voorheen Pigbusiness.nl en vakblad Pig Business) en de regionale agrarische vakbladen van Agrio; Sterke Erven Noord, Oost, Zuid en West.
Beeld: Natasja Beverloo
Bronnen: WATTPoultry.com, NVWA, Wereldorganisatie voor Diergezondheid








