De erfenis van Dijksma - de dossiers

Mest

Het onderwerp dat het meest in het oog springt is het mestdossier. In de bijna drie jaar dat ze staatssecretaris van Landbouw is geweest, heeft ze achtereenvolgens de Mestwet, de Melkveewet en een Algemene Maatregel van Bestuur over grondgebondenheid ingesteld.

Dat alles was echter niet genoeg om te voorkomen dat de fosfaatproductie door het plafond zou schieten, waardoor de melkveesector tot op het bot verdeeld is geraakt. Daarom komt er nu ook nog een wet fosfaatrechten. In een tijd waarin verschillende groepen melkveehouders elkaar de schuld geven van de overschrijding, moet een regiegroep onder leiding van de staatssecretaris invullen hoe die fosfaatrechten eruit komen te zien. Maar de staatssecretaris is nu opgestapt en een nieuwe mag het karwei oppakken. Verdere vertraging is onvermijdelijk, omdat Van Dam zich het dossier eerst eigen moet maken.

NVWA

De herstructurering van de NVWA, dat in 2013 is ingezet, is nog in volle gang. Na de voedselfraudeschandalen van de afgelopen jaren heeft het kabinet beslist dat keuring- en toezichtstaken niet aan de sector kunnen worden overgelaten, maar een zaak zijn van de overheid. En dus van de NVWA. Maar sectoren – afgelopen week nog de transportsector – klagen dat door de dure keuringen Nederland zich uit de markt prijst. Aan Van Dam nu de taak om het juiste evenwicht tussen kosten en voedselveiligheid te vinden.

Pacht

Het pachtrecht moet worden vernieuwd. Daar zijn alle partijen het over eens. Dijksma heeft het Akkoord van Spelderholt, dat daartoe een flinke aanzet gaf, omarmd, en aangegeven dat ze dit wil doorvoeren. Maar partijen zijn het oneens over wat dit zou betekenen voor bestaande reguliere pachtcontracten. Dijksma heeft daar nog geen beslissing over genomen – Van Dam moet nu de knoop doorhakken.

PAS

Na veel jaren van overleg is nu eindelijk de PAS doorgevoerd. De eerste vergunningen worden binnenkort uitgereikt. Maar tegelijk komen er alweer bezwaren, zijn er vragen over de effectiviteit en wordt er van alle kanten aan het systeem gemorreld. Dijksma heeft nu wel de PAS geïntroduceerd, Van Dam zal de nazorg moeten verlenen.

Voorzitterschap EU

Vanaf januari is Nederland een half jaar lang voorzitter van de Europese Unie. Dit voorzitterschap is een kans om de regie te nemen en zaken op de agenda te zetten. Voor landbouw is dat belangrijk, met een midterm review in aantocht waar het GLB zal worden bijgesteld en een crisis in landbouwprijzen die moet worden aangepakt. De persoonlijke contacten die Dijksma ondertussen heeft opgebouwd met collega-ministers hadden hier een grote rol kunnen spelen, maar met de overstap zijn die weggevallen, en Van Dam heeft een dergelijk netwerk nog niet.