Sterke Erven Logo

WUR presenteert lijst schadelijke diergeneesmiddelen in mest, bodem en water

02 min
Regelmatig worden bepaalde diergeneesmiddelen, afkomstig uit drijfmest, in grond- en oppervlaktewater gevonden. Onderzoekers van Wageningen University & Research hebben daarom een soort prioriteitenlijst samengesteld van twintig middelen met de hoogste negatieve milieu-impact of middelen die langdurig aanwezig blijven in mest, bodem en water. Op de lijst staan vooral antibiotica en antiparasitaire middelen die veelal in de varkenshouderij worden gebruikt.

Het gaat om middelen waarvan de belangrijkste bestanddelen lange tijd in mest, bodem en water aanwezig blijven en zich snel via de bodem kunnen verspreiden. Diergeneesmiddelen belanden via de mest in het milieu. Door drijfmest toe passen op akker- en grasland, kunnen restanten van die geneesmiddelen in het milieu belanden. Deze diergeneesmiddelen kunnen vervolgens ook worden aangetroffen in het grond- en oppervlaktewater. Of dat gebeurt, hangt onder meer af van de persistentie (langdurige aanwezigheid of langzaam afbreekbaar) en de mobiliteit van die middelen.

Antibiotica en antiparasitaire middelen

Er is onderzoek gedaan naar de twintig meest gebruikte antibiotica en antiparasitaire middelen in de intensieve varkens- en kalverhouderij. Er werd van deze middelen informatie verzameld over de snelheid waarmee ze worden afgebroken. Daarnaast werd dat onderzocht in laboratoria waarbij de praktijksituatie werd nagebootst. Op basis van het onderzoek kwamen de onderzoekers tot een lijstje van middelen die een grote kans hebben op uitspoeling, zoals de sulfonamiden en trimethoprim. Die middelen werden inderdaad ook aangetroffen in het water. Maar er zijn in het water ook middelen gevonden - weliswaar in lage concentraties - waarvan de aanwezigheid niet verwacht werd zoals oxytetracycline en flumequine. Van stoffen die wel persistent zijn, maar niet zo mobiel, wordt aangenomen dat ze wel in de bodem terechtkomen, maar niet in het grondwater. Dat betreft antibiotica als oxytetracycline, tilmicosin en flumequine en het antiparasitaire middel ivermectine.

Drinkwaterbedrijven en waterschappen

De onderzoekers stelden een lijst op voor milieuprioritering. Die lijst kan een houvast zijn voor drinkwaterbedrijven en waterschappen. Zo zijn de stoffen sulfamethoxazol, sulfadiazine, trimethoprim en mogelijk florfenicol belangrijke stoffen om te monitoren. De onderzoekers achten aanvullend onderzoek nodig. Zo is de kans op uitspoeling in zandgrond groter dan in kleigrond. Verder merken ze op dat voor veel diergeneesmiddelen gegevens over het milieugedrag niet publiek toegankelijk zijn of ontbreken. Meer milieugegevens van de diergeneesmiddelen zouden openbaar gemaakt moeten worden.

Beeld: Susan Rexwinkel

Bron: Wageningen UR

Tags
VarkensDierlijke mestOndernemerschapMaatschappijDiergezondheid