Sterke Erven Logo
24

Bonen uit Kenia van Nederlandse makelij

2405 min
Dikke kans dat de Franse boontjes of peultjes met Keniaanse herkomst bij ons in de supermarkt van Nederlandse afkomst zijn. Naast tuinders hebben ook Nederlandse akkerbouwers de Keniaanse hoogvlaktes met hun aantrekkelijke klimaat ontdekt. Het hele jaar rond kun je in de ‘kas van Europa’ groentes telen. Lees de reportage over Nederlanders in de Keniaanse akkerbouw zaterdag 21 december in Akker.
Dit jaar heeft hij samen met drie andere compagnons een nieuw akkerbouwbedrijf opgezet; Mara Farming. Dit akkerbouwbedrijf is gespecialiseerd in Franse boontjes, peultjes en sugar snaps. Daarnaast zijn ze begonnen met de teelt van avocado.
De bonenteelt is de hoofdtak en is grotendeels gevestigd in Kenia. De bonenteelt in Kenia duurt ongeveer tien weken met een gemiddelde bruto-opbrengst per oogst die varieert van 7.000 tot 10.000 kilo per hectare. Toch kunnen ze maar één teelt per jaar realiseren.
Er wordt gewerkt met tussenteelten. Deze zijn bedoeld om bodemstructuur te verbeteren en meststoffen toe te voegen. Iedere week wordt er 6 hectare bonen aangeplant en geoogst.
Het bemestingsplan bestaat uit: ammonium, KAS, calciumsulfaat, magnesiumsulfaat en urea. Verder wordt gebruikt gemaakt van groenbemester. Dierlijke mest is schaars in Kenia.
Ziektebestrijding gebeurt veelal met een rijdende spuit. Alleen in de eerste vier weken van de teelt wordt er gebruikgemaakt van bestrijdingsmiddelen, vooral tegen botrytis en meeldauw. De middelen die gebruikt worden zijn allemaal toegestaan door de EU en worden op klantniveau ook nog bekeken op toelating.
Voor natuurlijke ziektebestrijding plant Mara Farming zonnebloemen aan. De zonnebloemen trekken witte vliegen aan die andere insecten verjagen. Bovendien geven de bloemen de scheiding aan tussen de percelen en heeft het daarnaast nog een functie als windbreker.
Bladaantasting van de mineervlieg wordt handmatig verwijderd uit het gewas. De eerste bladeren die aangetast zijn door de ziekte worden verwijderd, zodat de rest van de plant blijft bespaart. De verwijderde bladeren hebben verder toch geen functie.
De planten worden beregend met sprinklers. Ook rijdt er een pivot die een gebied van 48 hectare bestrijkt. Het water komt uit het nabijgelegen Lake Naivasha.
Lake Naivasha populaire uitvalsbasis voor Nederlandse akkerbouwers en tuinders. De locatie is geliefd omdat het op een steenworp afstand van de evenaar ligt. Het zijn hoogvlaktes die op 1.700 tot 1.800 meter hoogte liggen.
De temperatuur varieert van 25 graden in de winter tot 30 graden in de zomer. Jaarlijks valt er ongeveer 1.000 millimeter neerslag. Bovendien ligt rondom Lake Naivasha vruchtbare grond die bestaat uit leem en zand.
Met drie grootschalige akkerbouwbedrijven heeft Mara Farming samenwerkingsverbanden opgezet. Joint ventures op basis van 50/50-eigendom. Drie akkerbouwbedrijven hebben ze in eigen beheer. De productie is verdeeld over drie teeltlocaties in Kenia en een locatie in Ethiopië, Tanzania en Zimbabwe.
Op deze manier kan de productie gelijkmatig worden verdeeld over het jaar. In alle vier de landen samen heeft de organisatie 1.200 mensen in dienst. Het grootste gedeelte van de arbeiders werkt in het veld.
Over de exacte kostprijs wil Benard niet teveel uitwijden. Wel zegt hij dat de gemiddelde luchtvrachtkosten 1,25 euro per kilo gewicht bedragen. De vrachtkosten zijn ongeveer een derde van de verkoopprijs aan de retailer.
De grootste uitdaging in Kenia is de afzet van voedsel. Meer dan de helft van het voedsel gaat al verloren voordat het bij de consument is. Het ontbreekt aan opslagmogelijkheden een goed georganiseerde afzetstructuur.
Bij Mara Farming gaat alles op export richting Noordwest-Europa, hoofdzakelijk naar Nederland en Duitsland. De teeltlocatie ligt op anderhalf uur rijden van het pakstation in de hoofdstad Nairobi. Vanaf het vliegveld in Nairobi is er een rechtstreekse vliegverbinding van acht uur naar Schiphol.
In het verleden werkte Benard met seizoensprijzen. Met Mara Farming werken ze steeds meer op basis van vaste jaarprijzen. Omdat ze jaarrond leveren, geeft dit voor hen meer zekerheid.
Dit jaar wil Mara Farming de productie verder opschroeven van 50 ton naar een wekelijkse exportproductie eind volgend jaar van 80 ton. Benard verwacht dat hiervan 50 ton bonen zijn, 15 ton peultjes en 15 ton suikererwten. Volgens hem zijn met name de peultjes en de suikererwten in Europa een groeimarkt.
De groentes voldoen aan de Global Gap-certificeringseisen die sinds 2003 in Kenia gelden. Volgens Benard is dit de grootste hobbel om te exporteren. De teelt gebeurt veelal door kleine boeren die nauwelijks kunnen lezen en schrijven. Dit maakt het niet altijd even gemakkelijk en maakt van de export met kleine boeren een uitdaging.
De grondprijzen in Kenia variëren sterk per regio. Rond Lake Naivasha liggen de prijzen rond de 65.000 euro per hectare. In de omgeving van de hoofdstad Nairobi praat je over prijzen richting de 300.000 euro per hectare.
Een bedreiging waarmee Benard het land geconfronteerd ziet, is klimaatverandering. Deze is volgens hem nu al absoluut merkbaar. „De neerslagperiodes zijn steeds slechter te voorspellen. Je kon in het verleden bijna op de dag voorspellen wanneer het regenseizoen begon. Ook zie ik boeren geconfronteerd worden met drooggevallen rivieren in de zomermaanden.”
Voor de rest ziet hij vooral mogelijkheden die hij de komende jaren wil oppakken. Hij ziet zichzelf dan ook niet snel vertrekken uit Kenia. „Er is veel land beschikbaar, er is goedkope arbeid en er heerst een fantastisch klimaat.”


Tekst:

Beeld: Ruben van Boekel

Tags
AkkerbouwVollegrondsgroente