Aardappelen beschermen zich met vluchtige organische stoffen tegen phytophthora

Nog steeds is phytophthora de meest voorkomende ziekte bij aardappelen. Om de planten hiertegen te beschermen, worden ze doorgaans herhaald behandeld met fungiciden. Zeker in een regenachtige periode als nu kan de ziekte zich snel verspreiden. Een teler dient dan bijna wekelijks de aardappelen te behandelen tegen phytophthora. Een team onderzoekers onder leiding van professor Geert Haesaert van de faculteit Bio-ingenieurswetenschappen aan de UGent zegt een duurzaam alternatief te hebben ontdekt. Daardoor vertoont de plant, net zoals bij een vaccin, een verhoogde weerstand tegen deze aantasting. Het maakt een gezonde plant dus weerbaarder tegen deze aantasting.

Green Deal

Mede met het oog op Green Deal van de EU, die voorziet in een reductie van 50 procent op het gebruik van conventionele fungiciden, startte de onderzoeksgroep een zoektocht naar alternatieven waaronder een mogelijk effect van Green Leaf Volatiles of GLV’s op de weerstand van aardappelplanten tegen phytophthora. In een toelichting zegt professor Geert Haesaert: „GLV’s zijn vluchtige organische stoffen die vrijkomen wanneer planten weefselschade oplopen, zoals bij het maaien van gras. Sommige van deze natuurlijke stoffen kunnen een signaal geven aan andere planten, waardoor bijvoorbeeld de tolerantie tegen plantenziekten wordt verhoogd.”

Bintje

Dit unieke vermogen om plantenziekten te onderdrukken, werd nog niet bestudeerd voor phytophthora. Voor de vakgroep ‘Plant en Gewas’ van de UGent aanleiding om hiermee aan de slag te gaan met het Bintje, een zeer gevoelig ras voor phytophthora. Voordat de aardappelplanten op verschillende tijdstippen werden besmet met phytophthora werden ze blootgesteld aan een GLV (Z-3-HAC), die de typische geur van vers gemaaid gras veroorzaakt. Geert Haesaert: „We signaleerden dat de vooraf aan GLV blootgestelde aardappelplanten typische overgevoeligheidssymptomen vertoonden. Dit wijst op het activeren van het resistentiemechanisme bij de behandelde planten. Dit resulteerde in een duidelijke verlaging van de ziekte-intensiteit.”

Via meer gen-expressie onderzoek ontdekten de onderzoekers bovendien dat de GLV verschillende defensiegerelateerde genen activeert, waardoor de plant in een verhoogde zelfverdedigingsmodus gaat en niet ziek wordt.

Praktijk

Wat in het laboratorium werd onderzocht, moet nu vertaald worden naar de praktijk. Haesaert: „Voorlopig kunnen we nog geen spuitje met de stof in de winkel kopen. Daar is nog verder onderzoek voor nodig. Maar de ontdekking van het vaccin is al een hele stap vooruit in het bestrijden van dergelijke verwoestende plantenziektes, op een veel milieuvriendelijker manier.”