Hoe boeren naast voedselproductie bijdragen aan een gezond landschap

In de podcastserie Voeten in de Aarde reist Marijke Roskam langs boerderijen in Nederland om innovaties in de landbouw te bespreken. In deze aflevering bezoekt ze melkveehouderij Waaiseweelde van Marije Klever, die actief is in het agrarisch natuurbeheer. Naast haar melkveebedrijf is Marije sinds een jaar ook voorzitter bij Boerennatuur. Ook schuift Aard Mulders aan, beleidscoördinator bij het ministerie en een van de bedenkers van de regeling Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb).

Luister zelf naar de podcast: #2 Agrarisch natuurbeheer - Voeten in de aarde

Van grasland naar plas-dras

Op haar bedrijf legde Marije een plas-dras aan. Met een tijdelijke dijk laat ze een gedeelte land onderlopen met water. Dit zorgt voor een soort meertje waar weidevogels, zoals de kievit, dol op zijn. Al in het eerste jaar zag Marije dat er veel vogels op af kwamen. Het zien van de kievit, waar ze dit eigenlijk allemaal voor doet, tovert bij haar en de mensen op haar bedrijf een grote glimlach op het gezicht. Zelfs bij haar 80-jarige vader zorgen de maatregelen voor extra energie. Waar hij vroeger veel weidevogels standaard op het land zag, zet hij zich nu fanatiek in om deze weer terug te krijgen.

Bekijk het dossier 'Natte dooradering' op Boerenlandvogels.info

Samen met het collectief

Het ANLb werkt met collectieven van boeren die samen kijken welke maatregelen in hun gebied het meeste effect hebben. Een belangrijke rol speelt de gebiedscoördinator. Deze gaat met de boer aan tafel zitten om te kijken wat op het bedrijf gedaan kan worden. Dit geeft de regeling een stuk meer flexibiliteit, aldus Mulders. Ook Marije ervaart dat als waardevol: “Dan wordt het toch minder abstract dan dat er ergens een regeling is op een website. Je kan er met iemand over sparren en die gaat je uiteindelijk ook helpen om het uitgevoerd te krijgen.”

Steeds meer motivatie

Deze gezamenlijke aanpak werkt volgens Aard motiverend. Hij ziet dat na 2016, toen er juist een dalende trend te zien was in het aantal boeren dat aan agrarisch natuurbeheer deed, het aantal deelnemers weer flink stijgt. Toch is het gesprek niet alleen maar lovend; er zijn ook verbeterpunten. Marije noemt bijvoorbeeld het beter op elkaar afstemmen van regelingen. Niet alle regelingen passen even goed samen en het zou mooier zijn als ze elkaar gaan versterken in plaats van in de weg staan.

Ook komt het financiële aspect aan bod: land gebruiken voor ANLb zorgt namelijk voor minder opbrengst. Waar het nu nog vooral kostendekkend is voor aanleg, hopen zowel Aard als Marije dat dit in de toekomst echt concurrerend wordt met regulier landgebruik. Aard geeft aan dat ze hier in Den Haag in ieder geval zeker mee bezig zijn.

Hij sluit de podcast af met de oproep: “Er zijn gewoon heel veel gebieden in Nederland waar dit goed past en ook bij veel boeren. Ga in gesprek met het collectief. Je hoeft niet vandaag de keuze te maken, maar je kunt er vandaag wel over na gaan denken.”

Meer over natuurinclusieve landbouw vind je in de kennisbank van Groen Kennisnet.

Meer informatie op de vakinformatiepagina voor de melkveehouder.

Kom meer te weten over grasland en beweiding in het dossier op Groen Kennisnet.