Rabobank: melkprijs herstelt naar 43,50 euro in tweede halfjaar

Dat staat in de Rabobank-zuivelrapportage over het tweede kwartaal. De melkproductie in de zeven belangrijkste exportregio’s steeg het eerste kwartaal van dit jaar met maar liefst 3,8 procent ten opzichte van dezelfde periode in 2025. Dat is minder dan de uitzonderlijk sterke groei van 4,6 procent in het vierde kwartaal van 2025, maar nog altijd historisch hoog. Voor een vergelijkbare stijging moeten we terug naar 2014, aldus de bank.

De afvlakking van het melkaanbod is nu duidelijk zichtbaar. In Frankrijk liggen de weekaanvoeren in mei inmiddels onder het niveau van 2025. Ook in Nederland neemt de groei af: waar de melkproductie in maart nog met 6,2 procent toenam, bleef de stijging in april beperkt tot ‘slechts’ 3,8 procent. Duitsland geldt als uitzondering: daar houdt de groei vooralsnog aan.

'Income over feed ratio'

De afzwakkende groei kent meerdere oorzaken. Een eerste, belangrijk signaal is de zogenoemde ‘income over feed ratio’: het aantal kilogram voer dat een melkveehouder kan kopen voor 1 liter melk. Vorige zomer was deze ratio met 2,4 uitzonderlijk hoog. Inmiddels is die teruggevallen naar een historisch gemiddeld niveau van 1,5, wat voor veel melkveehouders vaak net op of onder break-even niveau ligt. Dit vermindert de prikkel voor melkveehouders om de productie verder op te voeren, aldus de Rabobank.

Door de aanhoudende spanningen in het Midden-Oosten zijn de prijzen van diesel en kunstmest flink gestegen. Een snelle verbetering lijkt voorlopig niet in zicht. Hoe langer deze situatie aanhoudt, hoe groter het risico op bredere inflatie en hogere rentetarieven, wat de kostprijs voor melkveehouders verder opdrijft. Op dit moment draait het gemiddelde melkveebedrijf onder de kritieke opbrengstprijs.

Meer geproduceerd

Melkveehouders hebben de afgelopen maanden duidelijk ingespeeld de hogere melkmarge: in Nederland werd met 0,6 procent minder koeien toch 5,8 procent meer melk geproduceerd. In Duitsland groeide het aantal koeien met 0,2 procent, maar de melkproductie met 6,1 procent. En in Frankrijk daalde de veestapel zelfs met 3 procent terwijl de productie nog altijd met 5,3 procent toenam in het eerste kwartaal. Dit soort productiestijgingen is een logische economische keuze, maar het effect neemt af naarmate de marges onder druk komen te staan, zoals nu het geval is.

Vraag naar zuivel blijft groot

Terwijl het aanbod afvlakt, blijft de vraag naar zuivel groot. Vooral de importvraag naar melkpoeders uit Noord-Afrika (met name Egypte en Algerije) is de afgelopen maanden duidelijk toegenomen. Ook dichter bij huis zijn duidelijke trends zichtbaar. De vraag naar en consumptie van kaas blijft op peil, mede dankzij lagere prijzen dan in de eerste helft van 2025. Binnen de retail zijn yoghurt, kwark en hüttenkäse (cottage cheese) belangrijke groeimotoren. Hiermee wordt de toenemende vraag naar eiwitrijke producten duidelijk zichtbaar.

In het business-to-business segment steekt de vraag naar wei en weiproducten er bovenuit. Waar wei twintig jaar geleden nog als reststroom werd gezien, is het inmiddels een schaars en waardevol product, met prijzen boven de € 1.500 per ton. Met name hoogwaardige wei-eiwitten, zoals WPC-80 en WPI – veel gebruikt in sportvoeding en supplementen – zijn zeer gewild en uitzonderlijk hoog geprijsd.

Van groei naar krimp

De verwachting is dat de groei van de Europese melkaanvoer de komende maanden geleidelijk omslaat in krimp. Met name in het vierde kwartaal van 2026 wordt een duidelijke terugval verwacht. Dit heeft te maken met de uitzonderlijk hoge aanvoer in het vierde kwartaal van 2025: een niveau dat moeilijk te evenaren valt. Daar komen lagere marges en aanhoudende onzekerheid bij, factoren die melkveehouders terughoudend maken.

Rabobank verwacht dat de melkprijs zich de komende periode geleidelijk zal herstellen, nu de omslag in de melkaanvoer door lijkt te zetten. Voor de resterende 6 maanden van 2026 gaan we uit van een melkprijsniveau van ongeveer € 43,50.

Vetprijzen, en met name de boterprijs, bewegen in Europa vaak omgekeerd aan de beschikbaarheid van melkvet. Naarmate de melkaanvoer afneemt, ligt het voor de hand dat ook de vetprijzen voorzichtig de weg omhoog vinden.