Limburg kent effect stikstofscherm langs provinciale weg niet: ‘Maar minder ingrijpend dan opkoop’

We staan aan de vooravond van de presentatie van het nieuwe stikstofpakket. Buiten opkoopregelingen, voorgestelde bronmaatregelen en eventuele zoneringen, pakt het Limburgse stikstofscherm juist de stikstofdepositie buiten de landbouw aan. Dat was rondom de Brunssummerheide volgens LVVN hard nodig. Oorzaak: het verlagen van de maximumsnelheid op de snelweg.

Extra stikstofdepositie door verkeer

De maximumsnelheid op autosnelwegen werd in 2020 naar van 130 naar 100 kilometer per uur verlaagd. Hierdoor berekende het ministerie een toename van verkeer op de N300. Dit zorgt voor extra stikstofdepositie op een klein deel van het naastgelegen Natura 2000-gebied de Brunssummerheide. Oplossing: een betonnen scherm van 500 meter lang en 1,2 meter hoog. ‘De snelheidsmaatregel mag geen negatief effect op de natuur veroorzaken. De gekozen maatregel neemt deze weg’, zo schrijven Gedeputeerde Staten.

Weinig veehouderijen rond Brunssummerheide

Volgens GS wordt de Kritische Depositiewaarde (KDW) op de Brunssummerheide met 100 tot 200 procent overschreden. ‘Dit betreft berekende waarden, die door drie meetpunten via concentratiemetingen in het terrein worden geijkt’ (de totale oppervlakte van de Brunssummerheide is 542 hectare, red.). De depositieoverschrijdingen in het gebied lijken nauwelijks afkomstig te zijn van de landbouw. In het nabije gebied rondom de Brunssummerheide zit slechts een handvol, kleinschalige veehouderijen.

Effect stikstofscherm niet gemeten

Het scherm staat er inmiddels. Totale kosten: zeker 789.000 euro exclusief btw. Maar of dit zinvol was, is vooralsnog onbekend. Provincie Limburg geeft in antwoorden op schriftelijke vragen van John Huizing (BBB) aan dat ze niet weet of LVVN de effecten van het scherm op de stikstofdepositie gaat toetsen. Limburg ziet hierin geen nut: ‘Het doen van metingen om de werking van de schermen te toetsen is niet zinvol. Het effect van deze maatregel is niet te onderscheiden van de effecten van andere stikstofmaatregelen zoals de diverse opkoopregelingen.’

Evengoed stikstofdepositie

Het is niet zo dat de betonnen muur de stikstof afvangt en depositie voorkomt. ‘De stikstof zal uiteraard uiteindelijk op een andere plek neerslaan, maar het totale effect van de snelheidsmaatregel en het scherm samen is dus dat nergens op de Brunssummerheide extra stikstof neerkomt’, concludeert Limburg zonder verdere onderbouwing. De muur blijkt gebouwd op basis van ‘beoogd effect’ en ‘expert judgement’, een Engelse term die ook wel ‘deskundigenoordeel’ wordt genoemd. Een onderbouwing met cijfers ontbreekt. Daarnaast weet de provincie dat het ministerie geen maatschappelijke kosten-baten-analyse heeft gemaakt. Als alternatieve maatregel werd het opkopen van bedrijven weliswaar overwogen. ‘Maar het stikstofscherm bleek in dit geval het meest effectief.’

BBB wil verder opheldering

De BBB laat weten ongerust te zijn over deze gang van zaken in Limburg. De partij gaat aanvullende vragen stellen met betrekking tot deze stikstofmuur.