Brabantse pluimveehouders: 'Sluiten bedrijf enige optie volgens provincie'

Frank Rooijakkers, een van de getroffen pluimveehouders, was de eerste spreker. Hij spreekt gedeputeerde Saskia Boelema (D66) direct aan. „U heeft mij nooit ontmoet, en dat vind ik spijtig. Want u heeft besloten om mijn bedrijf te sluiten.” Hij heeft zijn vrouw en kinderen meegenomen, zodat die kunnen zien wie verantwoordelijk is voor het beëindigen van hun levenswerk. „Bij een verkeerde keuze vandaag worden bedrijven vogelvrij”, zegt Rooijakkers tegen de Staten. „MOB heeft al veertig intrekkingsverzoeken klaarliggen. Volgens Aerius veroorzaakt ons bedrijf maar 1 procent depositie. Moeten alle bedrijven dan weg die 1 procent depositie veroorzaken?" Rooijakkers vertelt dat hij een plan heeft gemaakt, maar het de keus is aan de provincie of hij dit plan mag voltooien of moet stoppen. „Kunnen we aanpassen of moeten we stoppen?” vraagt hij zich hardop af. Hij benadrukt aan tafel te willen gaan om tot een gedegen oplossing te komen.

‘Voelt als een mes in mijn rug’

Na Rooijakkers legde Elleke van den Berg van opfokbedrijf Van der Laar Pluimvee uit dat als boer je leven onlosmakelijk verbonden is met het bedrijf dat je leidt. „De beslissing om het familiebedrijf over te nemen, hebben we niet lichtzinnig genomen. Alle seinen stonden op groen. Er was ambitie, er waren plannen, er was een gezonde basis en erg belangrijk: alle vergunningen waren op orde. Er was vanuit de gemeente en bank vertrouwen. In 2023 lagen al onze plannen stil door de dreiging van het intrekken van de vergunningen. Een tijd van onzekerheid, machteloosheid en zorgen brak aan. Onzekerheid die er naar mijn idee niet zou mogen zijn. Als je over onherroepelijke vergunningen beschikt, verwacht je niet dat daaraan getornd kan én mag worden. Machteloos, omdat je direct buitenspel bent gezet, omdat de beslissing óver, en niet mét je genomen wordt." Van den Berg vertelt dat ze zich in eerste instantie gesteund voelde door de provincie Noord-Brabant, want ook zij vonden het intrekkingsverzoek volgens haar willekeurig, disproportioneel en voorbarig. „De draai die de provincie daarna heeft gemaakt, voelt als een mes in mijn rug."

‘Op mijn uitgestoken hand komt geen reactie’

Vleeskuikenhouder Gydo van den Boomen uit het Brabantse Neerkant roept de uitspraak van de rechter weer in herinnering, die opriep om in gesprek te gaan. „Maar gaandeweg de gesprekken kreeg ik het gevoel dat er twee gesprekspartners waren die geen interesse hadden in een oplossing, maar die gewoon willen dat mijn bedrijf sluit.” Van den Boomen vertelt bereid te zijn om veel te investeren om een deel van het probleem op te lossen: „Maar op mijn uitgestoken hand komt helaas geen reactie."

„Hier sta ik dan met mijn gezonde verstand en goede bedoelingen, om tot een oplossing te komen. En hier sta ik dan, ook volkomen machteloos. Want over de toekomst van mijn bedrijf heb ik in dit hele traject nooit invloed op gehad. De toekomst van mijn bedrijf hoort blijkbaar in handen van anderen", sluit hij af.

‘Wij hebben nog steeds ambitie’

Joris van Lierop uit Asten-Heusden (NB) richt zich ook tot de gedeputeerde en de Statenleden. „Ik stel mij graag even voor, omdat ik het idee heb dat sommigen niet het idee hebben waar ze over moeten beslissen. Het is de eerste keer in mijn leven dat ik Boelema live zie. Het besluit dat zij moet nemen, kan enorme gevolgen hebben voor ons bedrijf. Wij hebben altijd legaal ondernomen en de vergunningen op orde gehad. Dit is meermaals door de provincie bevestigd. We hebben bereidheid getoond om een bijdrage te leveren aan welke maatschappelijke discussie dan ook. Wij wel. De ambitie is er nog steeds. Met ons is simpelweg alles bespreekbaar.”

Hij zegt te willen meegeven dat het volgens hem prima is dat er zorgvuldig wordt omgegaan met de Peel of een ander natuurgebied. „Daarover is geen discussie nodig”, stelt hij. „Maar ga hierbij uit van feiten en cijfers, en niet van willekeur. Laat ecoterreur niet regeren over Brabant en Nederland. Inwoners van Brabant verdienen balans, feiten en gezond verstand.” Van Lierop vindt dat rechtszekerheid cruciaal is voor alle ondernemers in Nederland, en al helemaal voor mensen die nog een lange carrière voor de boeg hebben. Hij wenst de aanwezigen tot slot veel wijsheid toe.

‘Ik verlies mijn levenswerk’

Kalkoenhouder Adrie Melis heeft gedeputeerden Boelema, Dirken en Rooyackers meermalen uitgenodigd om in gesprek te gaan, vertelt hij, maar die zijn nooit gekomen. Hij vertelt hoe zij aan de slag zijn gegaan met een plan om 91 procent ammoniak te reduceren. Maar in gesprek met ambtenaren en MOB zeiden zij dat de enige oplossing het sluiten van het bedrijf zou zijn. „Voor u betekent dit het intrekken van een vergunning, maar ik verlies mijn levenswerk, bedrijf, pensioen en de toekomst van mijn gezin.” Melis vertelt dat de kwestie hem dag en nacht bezighoudt en grote gevolgen heeft voor zijn gezondheid. „Ik vraag u daarom, kijk niet alleen naar cijfers en regels, maar ook naar de mens erachter. Ga in gesprek en zorg voor een oplossing zonder dat mijn bedrijf en gezinsleven verdwijnt.”