Menu
Mijn voorkeuren
Sterke Erven Logo
33

Buizenverwarming in nieuwe vleeskuikenstallen

3308 min
Bauke en zijn vrouw Tjitske de Jong kozen in hun nieuwe vleeskuikenstallen voor buizenverwarming, een Big Dutchman warmtewisselaar inclusief fijnstoffiltering en daglichtramen in de zijmuren van de stal. „We hebben alles zo simpel mogelijk gehouden zodat het makkelijk schoon te maken is. Verwarmingsbuizen zijn eenvoudiger schoon te spuiten dan kachels”, motiveert Bauke de Jong.
Tjitske (50), haar zoon Roel-Pieter (19), man Bauke (49) en zoon Rein (17) de Jong (van links naar rechts) in één van hun twee nieuwe vleeskuikenstallen. De familie bouwde op hun bedrijf in het Friese Ried twee nieuwe vleeskuikenstallen voor ieder 39.000 trager groeiende kuikens. Het aantal vleeskuikens groeit daarmee van 20.000 naar 98.000. De familie produceert voor het Nieuwe Standaard Kip (NSK) vleeskuikenconcept.
Beide identieke stallen van 100 bij 27 meter (binnenwerks) staan parallel naast elkaar. Naast vleeskuikens heeft maatschap De Jong 120 hectare akkerbouw. Bauke, zijn vrouw Tjitske en broer Ele zitten in de maatschap. Ele, de broer van Bauke, woont op het akkerbouwbedrijf aan de andere kant van het dorp.
De Jong investeerde in een pelletkachel en gaat werken met buizenverwarming. „We hebben alles zo simpel mogelijk gehouden zodat het makkelijk schoon te maken is. Verwarmingsbuizen zijn eenvoudiger schoon te spuiten dan kachels”, motiveert Bauke de Jong. De luchtinlaatventielen zitten op 1,5 meter relatief laag. „We wilden de buizenverwarming niet onder de inlaatventielen plaatsen omdat je daar dan last van hebt tijdens het laden van de mest.”
De familie koos voor daglichtramen in de zijmuren van de stal. „Met daglichtramen in het dak van de stal heb je meer warmteverliezen. Bovendien willen we het dak vrij houden om in de toekomst zonnepalen op te kunnen leggen. We willen met onze pelletkachel en later zonnepanelen toe naar een energieneutraal bedrijf”, zegt De Jong. De vleeskuikenhouder wilde eerst gladde daglichtramen plaatsen. „Dat raadden adviseurs ons af omdat er dan veel meer licht de stal kaatst wanneer je met een trekker langs de stal rijdt. Daar kunnen de kuikens van schrikken.”
Dankzij het rolgordijn aan de buitenkant van de daglichtramen kan De Jong de stal verduisteren wanneer hij overdag kuikens moet laden of de kuikens moet enten.
Tussen beide nieuwe stallen in staan twee warmtewisselaars.
De Jong koos voor Big Dutchman warmtewisselaars inclusief fijnstoffiltering.
„De stoffilters worden automatisch iedere 12 uur gereinigd met behulp van lucht vanuit een compressor. Het stof valt dan op de grond in de kast en wordt na iedere ronde uit de kast geschept. Na de ronde blazen we met een compressor de filters schoon. Daarna spoelen ze met water af. De filters halen een groot gedeelte van het stof uit de stallucht die de warmtewisselaar inkomt. Zo blijven de lamellen in de warmtewisselaar schoner.” In hun oude stal uit 1992 werkt de familie met een ander merk warmtewisselaar van tien jaar oud zonder stoffiltering. „Deze is erg lastig schoon te maken. De onderste lamellen krijg je niet schoon tijdens het schoonspuiten. Daarom hebben we nu voor een ander merk gekozen”, motiveert De Jong.
Door de luchtdrukslangen wordt de lucht naar de ronde metalen buis met kleine gaatjes in het filter geleid.
De uitblaas en inblaas van de warmtewisselaar zit naast elkaar in de stal.
De opgewarmde buitenlucht wordt via het louvre systeem de stal ingeblazen. In de nok van de stal wordt deze verse lucht opgevangen door een zeil. Waarna de lucht met behulp van ventilatoren verder verdeeld wordt over de gehele stal.
De familie koos voor een pelletkachel. „Onze bestaande gasaansluiting was te klein. We zouden de gasaansluiting moeten verzwaren. Maar gas wordt de laatste jaren steeds duurder. Ook stellen steeds meer mensen in de politiek dat we van het gebruik van gas afmoeten. Daarom zijn we op zoek gegaan naar alternatieven”, motiveert de vleeskuikenhouder. De Jong koos voor een pelletkachel. „Dankzij de SDE regeling ontvangen we ongeveer 50 procent subsidie voor de aanschaf van de pelletkachel. Dat speelde zeker mee”, geeft De Jong toe.
„De pelletkachel wordt straks door een aanvoervijzel automatisch gevuld. Daarnaast verwachten we met een pelletkachel minder onderhoud en storingen te hebben dan met een houtkachel waardoor we er minder werk mee hebben”, motiveert de pluimveehouder.
De verwarmingsbuizen met warm water lopen onder de grond door naar de stal. „In onze oude stal uit 1992 willen we ook nog buizenverwarming bouwen die we willen verwarmen met de pelletkachel.” In die stal werkt de familie nu nog met Priva heaters op aardgas.
In het voerlokaal hangen meters van het buizenverwarmingssysteem.
De Jong koos als eerste vleeskuikenhouder in Noord-Nederland voor een nieuw type LED verlichting. In de nok van de stal hangt één rij LED lampen. „Mijn stalinrichter raadde mij LED verlichting af. In vleeskuikenstallen is veel stof aanwezig. Andere typen LED lampen gingen gauw kapot omdat de lampen niet konden koelen door de aanwezigheid van stof op de beluchtingsroostertjes. Dit type hangt al in stallen in Zuid-Nederland”, zegt De Jong. „Nu hoeven we slechts één rij LED lampen op te hangen en anders twee of drie rijen hoogfrequente TL buizen. Bovendien is LED verlichting veel energiezuiniger”, motiveert hij.
In de nok in het achterste spant van de stal zitten maar liefst zestien ventilatoren. „We hebben de stal zo ingericht dat we zo om kunnen schakelen naar reguliere vleeskuikens wanneer de markt daarom vraagt.” Vooralsnog gaat de familie traag groeiende vleeskuikens volgens het NSK-concept houden. De Jong weet dat het aanbod van NSK vleeskuikens het afgelopen jaar te hoog was, waardoor collega vleeskuikenhouders noodgedwongen langer leeg moesten staan of één of twee rondes reguliere vleeskuikens moesten houden. „We hebben met onze slachterij afgesproken dat we vleeskuikens volgens het NSK-concept houden. Van hen hebben we niet gehoord dat we over moeten schakelen naar reguliere vleeskuikens.”
Alle uitgaande stallucht wordt op één punt uitgestoten. Dat moest zo om de vergunning rond te krijgen. „We zitten hemelsbreed om een kleine kilometer van het dorp Ried. Door alle stallucht op één punt zo ver mogelijk van het dorp uit te blazen is er minder overlast”, verklaart De Jong.
Op warme zomerse dagen kan de familie met nevelkoeling werken. „In de oude stal hebben we de nevelkoeling afgelopen zomer één keer gebruikt. We zitten hier in het noorden van Friesland vlak aan de kust. Om 17.00 uur komt er in de zomer een verkoelend briesje vanaf de zee. Bovendien is het hier vaak één of twee graden kouder dan in Zuid-Nederland. Daarnaast zet ik de nevelkoeling pas aan als het in de stal 28 graden Celsius of warmer wordt. Eerder niet. Daar zie ik de voordelen niet van in”, zegt de vleeskuikenhouder.
In de voorwand zitten tunnelkleppen die zomers op extreem hete dagen open kunnen om meer lucht over de kuikens te kunnen trekken.
De voer- en drinknippellijnen zijn evenals alle andere stalinrichting afkomstig van Big Dutchman. De familie koos hiervoor omdat het vertrouwen heeft in Big Dutchman dealer Frilim uit het Friese Gorredijk.
Alle zes voerlijnen zijn automatisch oplierbaar. De zeven drinknippellijnen moet De Jong met een handlier oplieren.
In het midden van de stal hangt de kast waarmee de zes liermotoren te bedienen zijn.
De Jong gaat werken met de Fortica-PB pluimveecomputer met touch screen bediening.
De pluimveehouder liet een toilet inbouwen in het gezamenlijke voerlokaal van de twee nieuwe stallen waar de laad- en schoonmaakploeg straks gebruik van kan maken.
In het voerlokaal hangt voor iedere stal een hydrofoorpomp. „De hydrofoorpomp moet ervoor zorgen dat de druk over de drinknippellijnen gelijkmatiger verdeeld wordt”, vertelt De Jong. In het voerlokaal staat een opslagtank voor water. Dat is verplicht volgens de regelgeving. „Wanneer er een storing is met het leidingwater zit er in de tank nog een voorraad waardoor de kuikens niet meteen zonder zitten.”
Tussen beide nieuwe stallen in staat een nieuw zelfstartend stroomaggregaat.
Tussen beide stallen staan drie silo’s van ieder 18 ton; één voor tarwe en twee voor kernvoer.
In de silohut staat één voerweger voor beide stallen.
De pluimveehouder installeerde een nieuwe weegbrug. „Dat is handig om de vrachtwagens met kuikens te wegen en ook de akkerbouwopbrengsten.”
De familie schakelde in 2015 over van reguliere vleeskuikens naar het NSK concept. In het dak van de oude stal liet De Jong daglichtramen bouwen om aan de eisen van het concept te kunnen voldoen.
De asbest golfplaten op het dak van de oude stal wil de familie zo spoedig mogelijk vervangen voor asbestvrije golfplaten. „We denken er aan om zonnepanelen te installeren op de daken van onze nieuwe stallen”, zegt De Jong.
Familie De Jong houdt aanstaande vrijdag 11 mei van 14.30 tot 17.30 uur een open dag op hun akkerbouw- en vleeskuikenbedrijf aan de Dongjumerweg 8, 8811 HA in het Friese Ried.

Familie De Jong houdt aanstaande vrijdag 11 mei van 14.30 tot 17.30 uur een open dag op hun akkerbouw- en vleeskuikenbedrijf aan de Dongjumerweg 8, 8811 HA in het Friese Ried.

Beeld: Susan Rexwinkel

Tags
PluimveeMarktStalinrichtingNieuwbouwFriesland
Bekijk ook
André Hoogendijk
Column
'Diagnose: Voedselfrenie'
Een leghennenhoudster draait eieren af.
Topartikel
'Eierprijs wordt voorlopig niet zo hoog als afgelopen jaren'
Een Oostenrijkse vrije-uitloopstal
Oostenrijkse pluimveesector wil groeien ondanks obstakels
Sterke Erven © 2026 Uitgave van Agrio Uitgeverij B.V.