Menu
Sterke Erven Logo
23

Groningse nuchterheid op Oekraïense steppe

2306 min
Zonder een boerenbedrijf thuis, maar met twee Nederlandse boeren die hem hielpen startte Kees Huizinga ruim tien jaar geleden als akkerbouwer voor zichzelf in Oekraïne. Zijn grondareaal heeft hij inmiddels uitgebreid naar 14.000 hectare. Bovendien heeft de voormalige Groninger zijn horizon verbreed en is begonnen met melkvee en varkens.
Kees Huizinga heeft een boerenbedrijf met 14.000 hectare, 3.000 melkkoeien, 700 zeugen en 7.000 vleesvarkens. Financieel is hij bij de opstart bijgestaan door zijn twee Nederlandse compagnons Gerard Tonkens en Berend van der Velde. Tonkens en Van der Velde boeren al jaren in Oost-Duitsland. Met zijn drieën zijn ze eigenaar van Kishchentsy Farms.
Kees Huizinga (38) is ruim tien jaar geleden naar Oekraïne geëmigreerd en op twee uur rijden ten zuiden van de hoofdstad Kiev in Kishchentsy een akkerbouwbedrijf met 1.000 hectare begonnen. De Groninger komt niet van een boerenbedrijf.
De 14.000 hectare is volledig gepacht. Als buitenlander is hij niet in staat om grond te kopen. Bijna 4.500 pachtcontracten heeft hij. Grotendeels pacht Huizinga de grond van de lokale bevolking en in mindere mate van de overheid.
De pachtcontracten hebben een looptijd van 10 tot 20 jaar. Jaarlijks betaalt de Nederlander tussen de 120 en 130 euro per hectare voor de grond. Hij verbouwt suikerbieten, koolzaad, maïs, soja, wintertarwe en wintergerst.
Oekraïne staat bekend als de ‘Graanschuur van Europa’. De grond staat bekend om zijn zwarte aarde en wordt geprezen om zijn vruchtbaarheid. Huizinga wil dit niet overdrijven. „De grond is niet vruchtbaarder dan in de Noordoostpolder en wij halen nooit de opbrengsten die ze in Nederland halen.”
In navolging van akkerbouw begon Huizinga zeven jaar geleden met melkvee. Vier jaar geleden kwamen daar nog de varkens bij. Samen met een andere Nederlander begon hij met 25 zeugen. Nog eind dit jaar willen ze een gesloten bedrijf met 700 zeugen en 7.000 vleesvarkens hebben.
Huizinga is zelf niet veel op het varkensbedrijf te vinden. Zijn compagnon waarmee hij samen eigenaar is van het varkensbedrijf heeft de dagelijkse leiding over het bedrijf. De Nederlander wil liever niet met zijn naam in de publiciteit.
Voor de varkensstallen maken beide Nederlanders gebruik van leegstaande staatsbedrijven. De stallen worden voor weinig geld van de hand gedaan. De zogenoemde kolchozen zijn uitermate geschikt voor renovatie tot varkensstal. Er zit voldoende inhoud in en het geraamte van de stal gaat in geen honderd jaar kapot.
De stalinrichting en vloer worden gesloopt. Vervolgens wordt de stal opnieuw ingericht. Het voeren wordt geautomatiseerd en je hebt een stal die aan moderne West- Europese eisen voldoet.
Huizinga en zijn compagnon willen de investeringskosten zo laag mogelijk houden. In de stallen worden geen mestkelders gebouwd. Alle varkens leven op een dichte vloer met stro. Dit is goedkoper en stro is er genoeg beschikbaar. De bouwkosten per zeugenplaats plus bijbehorende biggen en vleesvarkens bedraagt circa 1.000 euro.
Twee keer per week wordt het stro uit de stallen gehaald. De kraamhokken met stro worden dagelijks schoongemaakt en ingestrooid. Het is een arbeidsintensieve bezigheid. Het verklaart waarom alleen al in de varkensstallen 20 arbeidskrachten werken.
Huizinga is de belangrijkste werkgever in de regio. Met 3 tot 3,50 euro per uur zijn de arbeidskosten onvergelijkbaar met Nederland. In totaal heeft hij meer dan 100 mensen op de loonlijst staan. Ook heeft hij 25 bewakers in dienst, die erop moeten toezien dat niets wordt gestolen.
Doordat ze binnen vier jaar zijn gegroeid van 25 naar 700 zeugen zijn ze druk met de aanfok en selectie van gelten. Voor de varkens zijn beide Nederlanders aangewezen op lokale genetica. Ze maken gebruiken van eigen aanfok.
De genetische potentie is niet te vergelijken met die van varkens uit West-Europa. Op 31 juli 2012 toen er nog 254 zeugen waren bedroeg het aantal levend geboren biggen 11,8 en werden er 24,7 biggen jaarlijks bij de zeug gespeend.
Door de inpassing van veel gelten en een Aujeszky uitbraak zijn de technische resultaten dit jaar in elkaar geklapt. Aujeszky is één van de ziektes waar nu wordt tegen gevaccineerd. Verder krijgen alle dieren op het bedrijf twee keer per jaar een vaccinatie tegen circo, coli, varkenspest en parvo met vlek.
Per maand bedragen de totale gezondheidskosten voor het hele varkensbedrijf 600 tot 700 euro. Dit is ongeveer 12 euro per zeug plus bijbehorende vleesvarkens. Niet slecht, aangezien de Nederlandse ondernemers alle medicijnen uit West-Europa halen en daardoor tot een kwart duurder uit zijn.
Reden is dat ze de medicijnen uit Oekraïne niet vertouwen. Uit eigen ervaringen weten ze dat labels worden vervalst of dat de medicijnen met water worden aangemaakt. Ook voor laboratoriumonderzoek wijken ze uit naar andere landen, omdat de binnenlandse onderzoeksinstituten grote commerciële belangen hebben bij de verkoop van medicijnen.
Al het varkensvoer op het bedrijf wordt zelf geteeld. De premixen worden aangekocht. Het zeugenvoer bestaat uit: tarwe (50 procent), gerst (35 procent), premixen (10 procent) en soja (5 procent). In het vleesvarkensvoer wordt maximaal 10 procent van het gerst vervangen voor maïs.
Het varkensvoer wordt zelf gemalen, gemengd en gevoerd in meelvorm. Ook het melkvee krijgt volledig voer van eigen land. Het graan wat Huizinga overhoudt verkoopt hij op de wereldmarkt en wordt hoofdzakelijk geëxporteerd.
De gemiddelde perceelgrootte bedraagt 140 hectare. Het teeltplan bestaat uit: soja (25 procent), maïs (20 procent) wintertarwe (20 procent), koolzaad (15 procent), suikerbieten (10 procent) en wintergerst (10 procent).
Huizinga en zijn zakenpartner zijn met 700 zeugen een ‘kleintje’. In tegenstelling tot de Nederlanders hebben de Denen al de mogelijkheden ontdekt in de Oekraïense varkenshouderij. Hij kent Denen die varkensbedrijven tussen de 10.000 en 20.000 zeugen hebben opgebouwd.
Niet verwonderlijk dat de Denen Oekraïne hebben ontdekt. De huidige opbrengstprijs van ongeveer 2 euro per kg levend gewicht en een kostprijs van 1 euro ogen lucratief. Toch is de werkelijkheid minder florissant. De laatste jaren is er goed verdiend, maar het prijsverloop van varkensvlees is nog veel minder voorspelbaar dan in West-Europa.
De politieke machtsverhoudingen zijn de oorzaak. Een grote Russisch denkende minderheid, met name in het oosten van het land, zorgt ervoor dat er telkens een wisseling van de macht plaatsvindt. Waait de wind uit het westen, dan liberaliseert het beleid en staat zoveel mogelijk vrijhandel centraal. Draait de wind naar het oosten, dan reguleert de overheid de economie.

Lees het hele verhaal van Kees Huizinga in de Pig Business van donderdag 5 september.

Tekst:

Beeld: Kishchentsy Farms

Tags
VarkensOndernemerschapBuitenland
Lees meer in het vakblad
In Vakblad Pig Business lees je wat speelt in jouw sector, met kennis, verhalen en duiding voor de praktijk.
Meer over het vakblad
Bekijk ook
Topartikel
Varkensnoteringen tot 10 cent verder onderuit
Topartikel
Wie draagt het risico van een voerwissel? AR en varkenshouder botsen over VOB-pilot
Goedkoop Spaans vlees mede oorzaak slechte varkensprijzen Duitsland en Nederland
Sterke Erven © 2026 Uitgave van Agrio Uitgeverij B.V.