Hoogwaardig voer essentieel voor optimale pensontwikkeling in de brokfase
De periode direct na het spenen is één van de meest bepalende fasen in de opfok van jongvee. In enkele maanden groeit een kalf niet alleen van ongeveer 90 naar 200 kilogram lichaamsgewicht, maar ontwikkelt het zich ook van een eenmagig dier naar een functionerende herkauwer. In deze overgangsfase staat de ontwikkeling van de pens centraal. Een zorgvuldig samengesteld rantsoen met kwalitatief hoogwaardig krachtvoer speelt daarbij een sleutelrol. Volgens jongveespecialist Wilbert Swinkels is het doel in deze fase helder: een maximaal ontwikkeld pensoppervlak creëren door optimale groei van de penspapillen. Daarmee ontstaat voldoende opnamecapaciteit voor voedingsstoffen, wat de basis vormt voor een efficiënte voederbenutting gedurende de rest van het leven.
Penspapillen bepalen de opnamecapaciteit
De pens van een jong kalf is direct na het spenen nog volop in ontwikkeling. De bacteriën in de pens fermenteren het opgenomen voer, waarbij vluchtige vetzuren ontstaan. Vooral propionzuur en boterzuur stimuleren de groei van de penspapillen.
Een goede ontwikkeling vraagt echter om balans. Wanneer het rantsoen te veel snel fermenteerbaar zetmeel bevat, neemt het risico op pensverzuring toe. Daarom is niet alleen de hoeveelheid energie belangrijk, maar vooral de kwaliteit en samenstelling van het krachtvoer.
Constante kwaliteit voorkomt schommelingen
Niet iedere grondstof is geschikt voor jonge kalveren. Vooral de verteerbaarheid en fermentatiesnelheid van zetmeel bepalen hoe de pens reageert. Daarnaast zijn een constante grondstofsamenstelling en een goede smakelijkheid belangrijk om een stabiele voeropname te realiseren.
Een veel toegepast rantsoen bestaat uit:
- onbeperkt gehakseld stro;
- minimaal 2,5 kg kalverbrok per dier per dag.
Afhankelijk van de bedrijfssituatie kunnen ook luzerne, kwalitatief goed hooi of complete mengvoeders een passende oplossing zijn.
Waarom een melkveerantsoen nog te vroeg is
Hoewel een gemengd melkveerantsoen aantrekkelijk kan zijn voor jonge dieren, is het vóór een leeftijd van ongeveer zes maanden meestal nog niet geschikt. De pens is dan nog onvoldoende ontwikkeld om componenten zoals maïs efficiënt te verteren.
Daarnaast bevat een melkveerantsoen relatief weinig droge stof. Omdat de penscapaciteit van jonge kalveren nog beperkt is, kunnen zij onvoldoende droge stof opnemen om in hun hoge energie- en eiwitbehoefte te voorzien.
Pas wanneer de pens volledig functioneert, kan het dier efficiënt overschakelen op een gemengd rantsoen.
Conclusie
De brokfase vormt de basis voor de latere prestaties van melkvee. Juist in deze periode bepaalt de kwaliteit van het rantsoen hoe goed de pens zich ontwikkelt. Door te kiezen voor hoogwaardig krachtvoer, voldoende structuur en een constante voerkwaliteit worden penspapillen optimaal ontwikkeld. Dat resulteert in een efficiëntere benutting van voedingsstoffen en legt de basis voor een gezonde en productieve melkkoe.
Kalvolac staat voor hoogwaardige kalvermelkpoeder, ontwikkeld met kennis, passie en jarenlange ervaring in jongveeopfok. Dankzij de sterke samenwerking met onze partner Agrifirm garanderen we niet alleen topkwaliteit voeding, maar ook een betrouwbare levering en betrokken ondersteuning op het boerenerf.
Samen zorgen we voor een gezonde groei en een sterke start van ieder kalf.
