Sterke Erven Logo

RIVM zoekt varkenshouders voor onderzoek voedsel-overdraagbare ziekteverwekkers

03 min
Het RIVM start binnenkort een onderzoek naar voedsel-overdraagbare ziekteverwekkers bij varkens. In dit onderzoek kijken we naar voedsel-overdraagbare ziekteverwekkers waarvan varkens de bron kunnen zijn: salmonella en hepatitis-E virus. Het RIVM acht het belangrijk om te weten waar de besmettingen bij varkens vandaan komen en hoe deze zich binnen een bedrijf verspreiden. Voor dit onderzoek is het instituut op zoek naar varkensbedrijven.

Varkens kunnen ziekteverwekkers bij zich dragen die mensen ziek kunnen maken. Mensen kunnen met deze zogeheten zoönese besmet raken door het eten van niet of onvoldoende verhit varkensvlees. Het RIVM wil varkens en hun omgeving op verschillende momenten tussen geboorte en slacht onderzoeken op de aanwezigheid van ziekteverwekkers. Zo kan het instituut beter inschatten hoe deze besmettingen kunnen worden voorkomen en bestreden.

Mestmonsters en speekselmonsters

De RIVM-onderzoekers verzamelen mestmonsters en speekselmonsters met behulp van kauwtouwen bij de varkens. Ook nemen ze monsters van de omgeving, zoals stofdoekjes en het voer en drinkwater van de varkens. Ze zullen ook monsters nemen van andere mogelijke bronnen op het bedrijf, zoals ongedierte of de mestput. In het laboratorium wordt geanalyseerd of in de monsters salmonella of hepatitis E-virus zit, en welk type salmonella of hepatitis-E virus dit is.

Varkenshouders gezocht

Voor dit onderzoek is het RIVM op zoek naar varkensbedrijven in Nederland. Dit kunnen open of gesloten vleesvarkensbedrijven of vermeerderingsbedrijven zijn en reguliere of biologische bedrijven en varkenshouderijen met een concept.

Participerende varkenshouders zullen in 2025 en 2026 bezoek krijgen van RIVM-onderzoekers om monsters te nemen bij een deel van uw varkens en de omgeving. Dit zullen ze doen in een periode van een aantal maanden, ongeveer 2 productierondes, op verschillende momenten. De onderzoekers nemen de monsters steeds bij dezelfde varkens, zodat de varkens vanaf de geboorte tot de slacht worden gevolgd. Het aantal bezoeken hangt af van de samenstelling van het bedrijf. Na het onderzoek ontvangt de varkenshouder de resultaten van zijn of haar eigen bedrijf. In het algemene rapport zijn alle resultaten anoniem.

Salmonella en hepatitis bij varkens

Salmonella is een bacterie die voorkomt in de darmen van dieren. Deze kan bij mensen en dieren diarree veroorzaken. Bij verschillende diersoorten komen verschillende typen salmonella voor. Een aantal typen komen bij mensen en dieren voor. Diarree door salmonella komt in Nederland veel voor: waarschijnlijk bij 20.000 mensen per jaar. Bij naar schatting 14 procent van de patiënten komt dit door het eten van varkensvlees. Onderzoek in 2013 vond salmonella op ongeveer 30 procent van de varkensbedrijven.

Hepatitis E is een ontsteking van de lever bij mensen en wordt veroorzaakt door het hepatitis E-virus (HEV). Bij de meeste mensen veroorzaakt HEV geen klachten, maar mensen met een verminderde weerstand of een leverziekte kunnen ernstige klachten krijgen. In 2013 en 2019 is onderzoek gedaan naar HEV bij vleesvarkensbedrijven. Toen werd op 52 en 43 procent van de vleesvarkensbedrijven HEV gevonden.

Tekst:

Beeld: Ellen Meinen

Bron: RIVM

Tags
VarkensDiergezondheidMaatschappij